Znaki umowne

□ — Obóz bazowy —— Droga podejścia do początku trasy —— Droga podjazdu po trasie —— Droga zejścia do obozu bazowego —∆— Grzbiety i wierzchołki Mieliorator (3055) Obiekty pierwszego wejścia 1980–1982 r.r. Lodowce

Bezimienny szczyt 2970 m znajduje się w północno-wschodnim odgałęzieniu, biegnącym od węzłowego punktu w rejonie wierzchołka Kielbaszy (3243 m). Skalnymi bastionami wznosi się nad doliną lewego dopływu rzeki Soffija, wpadającego do niej u przytułku «Soffija».

Na południowy wschód od szczytu 2970 m znajduje się inny bezimienny wierzchołek — 3070 m, widoczny z polany «Syrzawod», gdzie w okresie przeprowadzania zimowych zawodów alpinistycznych, poświęconych 60-leciu KChAO, znajdował się obóz bazowy (patrz schemat orograficzny, foto I).

Szczyt 2970 m, jako obiekt jubileuszowego pierwszego wejścia, został wybrany podczas wyjazdów grupy rozpoznawczej do rejonu w listopadzie i grudniu 1981 r. i został ostatecznie zatwierdzony przez radę trenerów federacji 20 grudnia 1981 r.

Najbardziej akceptowalnym z punktu widzenia bezpieczeństwa lawinowego podejść i samej trasy wydawał się NE grzbiet, schodzący od wierzchołka przedwierzchołkowego szczytu 2970 m (konsultacja kandydata nauk geograficznych, specjalisty od lawin WGI w Nalczyku tow. Runicz A.W.).

Najbliższe sklasyfikowane trasy:

• na szczyt Kisłowodsk (2973 m) — 1B kat. trudn.
• na szczyt Wielingrad (2936 m) — 1B, 3B, 3B kat. trudn.
• na szczyt Mieliorator (3055 m) — 1B kat. trudn.

Wspinaczce 8 stycznia 1982 r. towarzyszyła rekonesans wschodniego odgałęzienia i początkowej części NE grzbietu, przeprowadzona przez oddział ratunkowy zawodów.

Od polany «Syrzawod» z absolutną wysokością 1930 m zejście do rzeki Soffija i, w rejonie ujścia wpadającego do niej lewego dopływu, przeprawa przez rzekę w kierunku wschodniego odgałęzienia, wyprowadzającego na NE grzbiet szczytu 2970 m.

Po odgałęzieniu, zarośniętym w dolnej części lasem, prosto w górę, pozostawiając po prawej i lewej stronie lawinozbiorniki. Wyszedłszy poza granicę lasu, kontynuować ruch po centrum odgałęzienia do grupy pojedynczych drzew i dalej do ostatniej jodły, od której zaczynają się skały odgałęzienia. Wspomniana jodła jest widoczna z polany «Syrzawod».

Dalej po szerokim skalnym odgałęzieniu wyjście na węzłowy punkt zakończenia NE grzbietu, mający wysokość 2590 m. Tu — początek trasy.

3 godz. podjazdu po wstępnie zorganizowanej w śniegu ścieżce.

Opis trasy

Odcinek R0–R1

Po lewej części wąskiego skalnego grzbietu (po prawej — nawisy!) z licznymi «żandarmami», pokonywanymi «wprost», w ubezpieczeniu — ruch na zmianę i równoczesny ze zjazdami i podjazdami — do podstawy ścianki pierwszego wyraźnie zaznaczonego skalnego «żandarma» na grzbiecie — «Wieży».

W dolnej części tego «żandarma» przy ruchu po grzbiecie od węzłowego punktu 2590 dobrze widać czerwonawe zaciek na tle ciemnych granitów.

Odległość od R0 do R1 — 800 m.

Absolutna wysokość — 2700 m, średnie nachylenie — 10–15°, jednak ono składa się z licznych podjazdów i zjazdów po zaśnieżonym wąskim grzbiecie.

Ubezpieczenie — przez czekan i występy.

Czas przejścia — 1,5–2 godz.

Odcinek R1–R2

• «Żandarm» «Wieża» brany jest «wprost» po ściance 4 m (foto 2). Na dole, w niszy pod ścianą, po lewej — hak!
• Dalej idzie wąski zniszczony grzbiet z licznymi pojedynczymi «żandarmami» 2-go rzędu.
• Po 110 m ruchu ściśle po grzbiecie — przepaść o głębokości 10 m i podjazd do podstawy drugiego wyraźnie zaznaczonego «żandarma» — «Zamku» (foto 3).
• Trawers w lewo 20 m po niezbyt szerokiej półce, następnie podjazd w prawo — w górę 40 m po niewyraźnie zaznaczonych półkach na lewe ramię wieży «Zamku».
• Następnie 20-metrowy trawers z niewielkim podjazdem do przełączki między «Zamkiem» a kolejnym, mniej oryginalnym co do formy, ale wyższym «żandarmem» (2 haki).
• Przebywszy przełączkę, zwrot w prawo i po około 15 m — podejście do komina z zaklinowanymi w nim głazami. W górnej części komin lekko nawisa.
• Trudny 3,5-metrowy odcinek po kominie wyprowadza na półkę, na której ten komin się kończy (1 hak). Półka — w lewej części grzbietu.
• Trawers z podjazdem 20° (50 m) kończy się wyjściem bezpośrednio na grzbiet, przecięty szczeliną o szerokości 1,5 metra.
• Skok (z ubezpieczeniem, hak) przez szczelinę.

Absolutna wysokość — 2830 m.

Czas przejścia — 2 godz. marszu.

Odcinek R2–R3: Ruch należy prowadzić po lewej części najpierw wąskiego, ale szybko rozszerzającego się grzbietu o nachyleniu ~50°, przechodzącego w kontrors, który wieńczy przedwierzchołkowa wieża (foto 4).

W trakcie ruchu napotyka się na szereg ścianek o wysokości 2 m, miejscami wymagana jest asekuracja partnera. Po 90–100 m ruchu przegradza ściana o wysokości 20 m.

Pokonywanie ściany:

• Przeprowadza się wprost po lewej stronie;
• Wymagane jest ubezpieczenie hakowe (3 haki);
• Kluczowe miejsce trasy, po którego pokonaniu — wyjście na kontrfors.

Dalej ruch po pochyłych płytach kontrforsa, mających średnie nachylenie 45°:

• Na przedwierzchołkową wieżę, 60 m, 2 haki;
• Kategoria trudności: 5;
• Czas przejścia: 2 godz. marszu.

Odcinek R3–R4: Zjazd 3 m z przedwierzchołkowej wieży na grzbiet o przebiegu równoleżnikowym. Zwrot w prawo i po stosunkowo prostym zniszczonym szerokim grzbiecie do wierzchołka przez niewielką przepaść, 70 m, ~10°, 0,3 godz. marszu.

Wierzchołek — dość równy plac. On jest nieznacznie wyższy od przedwierzchołkowej wieży. Kopiec wznosi się po raz pierwszy. Przyjmuje się decyzję nazwania szczytu 2970 m — szczytem «60-lecia KChAO» i wniesienia prośby o zatwierdzenie trasy po NE grzbiecie na szczyt «60 lat KChAO» przed Federacją Alpinizmu ZSRR. Zjazd po drodze podjazdu jest najbezpieczniejszy, chociaż wymaga 3–4 godz. dość technicznej pracy:

• dulferek 20 m przy zejściu z kontrforsa,
• kilka krótkich sportowych zjazdów,
• ostatni z nich — z «żandarma» «Wieży». Czas na trasę od obozu bazowego do obozu bazowego — 11–13 godz. (grupa spędziła na trasie 12 godz.).

Na przeprowadzonym w obecności kierownika, naczsapasu i uczestników zawodów rozbiorze dokonanego wejścia ono zostało ocenione jako SKALNE ZIMOWE PIERWSZE WEJŚCIE, odpowiadające 2B kat. trudn.

Rekomendacje:

• Podjazd i zjazd odbywa się po NE grzbiecie.
• Drogi objazdowe — lawinozbiorniki!

TABELA podstawowych charakterystyk trasy pierwszego wejścia na wierzchołek «60 lat KChAO»