Wierzchołek 1159,0 m (Dinozaur Główny) Trasa: po zachodniej krawędzi północnej ściany kat. sł. — 3B (skalny) orientacyjnie Kierownik: E. Doniuszko Ural Polarny, masyw górski Rai-iz Rozdział w KMGW — 8.3 E-mail — ZHUR58@RAMBLER.RU

Sprawozdanie

O pierwszym przejściu trasy alpinistycznej na wierzchołek 1159,0 m (Dinozaur Główny) „Po zachodniej krawędzi północnej ściany 3B kat. sł. (skalny)”. Na alpinistycznym wydarzeniu „Alpinistyczny Festiwal «Góry Polarne-2012»” NP „Klub północnych przemieszczeń «Sauk-Paj» (Syktywkar)”.

Region: Okręg Autonomiczny Jamalsko-Nieniecki obwodu tiumeńskiego. Kraj górski: Ural Polarny. Dolina: dolina rzeki Nyrdwomən-Szor. Masyw górski: Rai-iz. Wierzchołek: 1159,0 (Dinozaur Główny). Trasa: po zachodniej krawędzi północnej ściany. Poziom trudności: 3B kat. sł. (skalny).

Przygotowali: E. Doniuszko, Żurawlew S. Wrzesień 2012 r.

Opis wierzchołka

Wierzchołek 1159 (Dinozaur Główny) — położony jest na zachodzie masywu górskiego Rai-iz Uralu Polarnego w dolinie rzeki Nyrdwomən-Szor. Terytorialnie położony w Jamalsko-Nienieckim Okręgu Autonomicznym obwodu tiumeńskiego.

W związku z łatwością logistyki (zbliżenie od stacji kolejowej Sob’ do doliny rzeki Nyrdwomən-Szor zajmuje tylko trzy — cztery godziny podejścia) wierzchołek jest najbardziej zagospodarowany przez alpinistów ze wszystkich wierzchołków Uralu Polarnego.

Na wierzchołek wytyczono trasy od 1B do 4A kat. sł.

Dla pełnego alpinistycznego zagospodarowania wierzchołka pozostało przebyć trzy logiczne linie po północnej ścianie:

• po zachodniej krawędzi Północnej ściany — przebyta w ramach alpinistycznego festiwalu „Góry Polarne” w lipcu 2012 roku.

Opis trasy

Trasa „Po zachodniej krawędzi północnej ściany” — charakterystyczna sportowa trasa skalna 3B kat. sł., z pełnym zestawem naturalnych przeszkód, odpowiadających trasom tego poziomu. Trasa jest logiczna, łatwo określa się ją z bazy w dolinie rzeki Nyrdwomən-Szor, dlatego jest wygodna przy prowadzeniu edukacyjno-sportowych wydarzeń alpinistycznych jako trasa edukacyjno-sportowa lub sportowa, ponieważ przemieszczanie się grupy po trudnym skalnym terenie jest kontrolowane za pomocą lornetki i dobrze funkcjonującej łączności UKF.

Podejście: wspinaczka odbywa się od biwaku (stanowiska „Delta Nyrdwomən-Szora”). Najpierw przeprawić się na lewy (orograficznie) brzeg Nyrdwomən-Szora, następnie po górskiej tundrze podnieść się pod podstawę żlebu. Dalej po żlebie — śnieżno-lodowym (w rzadkie ciepłe lato — usypiskowym) — podnieść się do żandarma „Kłyk”, położonego w centralnej części zachodniej krawędzi.

Pod żandarmem „Kłyk” jest dogodne miejsce do organizacji wiązań. Z tego miejsca zaczyna się techniczna część trasy.

Część techniczna: trasa zaczyna się od podniesienia po skalnej ściance na skalny grzebień zachodniej krawędzi. Pierwsze i dość trudne technicznie miejsce, wymagające poruszania się w butach skalnych i dokładnej pracy pierwszego idącego w wiązaniu.

Ścianka jest pokonywana z użyciem szczeliny, wyklinowującej się w górnej części. Dalej — wygładzony „barani łeb”, wymagający ruchu w równowadze i tarcia. Następnie relief upraszcza się i przechodzi w serię małych nachylonych ścianek, wyprowadzających pod klucz trasy.

Klucz trasy: wewnętrzny kąt „Książka z korkiem”. Wyraźny wewnętrzny kąt, w górnej części którego tkwi ogromny kamienny blok, tworzący gzyms z wysunięciem 1–0,5 m. Przejście gzymsu wymaga wysokiego poziomu wspinaczki skalnej lub użycia ITO.

Na półce pod kluczem:

• wygodna stacja,
• jest kontrolny tur, postawiony przez pierwszych zdobywców.

Po przejściu klucza — wewnętrznego kąta „książka z korkiem” — idzie odcinek „Cewki”. To kaskada z niewielkich wygładzonych ścianek. Najtrudniejsze miejsce — ścianka pośrodku z minimum reliefu dla organizacji punktów asekuracji. Przechodzi się po prawej (w kierunku marszu). Po przejściu odcinka „Cewek” idzie odcinek „Lewe płyty”. Skalny stok zachodniej krawędzi z lewej strony w kierunku marszu jest bardziej łagodny i z grzbietu wygodnie jest zejść na kaskadę nachylonych płyt. Płyty uпираją się w wyraźnie wyrażoną ściankę z dwiema szczelinami. Podniesienie na wierzchołkowy grzebień po prawej szczelinie. Dalej trasa nie stanowi technicznej trudności, ponieważ na wierzchołek prowadzi zniszczony skalny grzebień, przechodzący w usypiskowy płaskowyż.

Wierzchołek — zniszczony usypiskowy kopiec z dużych kamiennych bloków. Na wierzchołku triangulator. Zdjęto kartkę O. Kolesnikowej i J. Bychołwcewej z 6 sierpnia 1953 r., dokonujących wejścia 3B kat. sł.

Zjazd z wierzchołka: zjazd z wierzchołka odbywa się na południowy-zachód po zniszczonym grzebieniu, następnie na zachodni grzebień. Po zachodnim grzebieniu dojść do zachodniego żlebu. Dalej po śniegu zjechać do doliny Nyrd-womən-Szora. Zjazd odbywa się po trasie 1B kat. sł.

Wyposażenie: dla dokonania wejścia w składzie sportowego oddziału z 2 osób na trasie niezbędne jest następujące specjalne wyposażenie:

• Osobiste reglamentowane

• Wspólne:

  • Lina główna 9 mm — 2 × 50 m
  • Młotek skalny — 2 szt.
  • Haki skalne — 16 szt.
  • Czekan — 1 szt.
  • Elementy zakładkowe — 12 szt.
  • Friendy — 6 szt.
  • Ekstraktor — 2 szt.
  • Śruby lodowe — 0 szt.
  • Pętle — 16 szt.
  • Pętle — 10 szt.

Paszport

1. Numer rozdziału w KMGW — 2010 r. — 3.8.

Ural Polarny, masyw górski Rai-iz

2. Nazwa wierzchołka: 1159,0 (Dinozaur Główny)

wysokość: 1159,0 m. Trasa: po zachodniej krawędzi północnej ściany

3. Kat. sł.: 3B
4. Charakter trasy — skalny.
5. Różnica wysokości trasy: 460 metrów
6. Długość trasy: 1080 metrów
7. Długość odcinków największej kategorii trudności:

Odcinków:

• 1 k.s. — 1 odcinek — 800 m
• 2 k.s. — 0 odcinków — 0 m
• 3 k.s. — 4 odcinki — 170 m
• 4 k.s. — 4 odcinki — 48 metrów
• 5 k.s. — 2 odcinki — 5 metrów
• 6 k.s. — 0 odcinków — 0 metrów.

8. Średnia stromość: głównej części trasy — 60 stopni.

całej trasy — 55 stopni.

9. Użyto haków:

Użyto w sumie na trasie:

• haków skalnych — 9,
• elementów zakładkowych — 25,
• haków szlamburowych stacjonarnych — 0,
• ITO — 0,
• haków szlamburowych zdejmowanych — 0. Pozostawiono „haków” na trasie: w sumie — 0; w tym szlamburowych — 0.

10. Wyjście na trasę — 6:00, 7 sierpnia 2012 r.

    | Wyjście na wierzchołek — | 16-00, | 07.07. 2012 | | ---------------------- | ------ | — ----------- | | Powrót do BŁ — | 20-00, | 07.07 .2012 |

11. Godzin marszu drużyny: — 14 godz.

12. Kierownik: E. Doniuszko (2-gi sp. r-rz, g. Uchota).

Członkowie: A. Goletarow (2-gi sp. r-rz, g. Inta)

13. Trener: Żurawlew S. W. (KMS, instruktor-metodyk 1 kategorii, g. Syktywkar)

Odcinek R1–R2, podniesienie się na skalny grzebień zachodniej krawędzi północnej ściany. (Punkt orientacyjny początku części technicznej trasy — żandarm Kłyk). Całkowita długość odcinka — 37 m. Z tego:

• Wygładzona ścianka z szczeliną — 8 m, 70°, 4+ kat. sł.
• „Barani łeb” — 4 m, 90°, 5− kat. sł.
• Nachylona ścianka — 20 m, 50°, 3+ kat. sł.

Ruch naprzemienny. Użyto/pozostawiono haków/elementów zakładkowych: 4/0, 4/0 (używano haków — krasnoyarskie kotwice, elementów zakładkowych — stoppery 2–5 numer). Wierzchołek 1159,0 (Dinozaur Główny) Trasa: „Po zachodniej krawędzi Północnej ściany” 3B (skalny) (tabela naturalnych przeszkód trasy)

Wnioski

Długość trasy — 1080 m. Średnia stromość — 55°. Charakter reliefu — skalny

Odcinków:

• 1 kat. sł. — 1 odcinek — 800 m
• 2 kat. sł. — 0 odcinków — 0 m
• 3 kat. sł. — 4 odcinki — 170 m
• 4 kat. sł. — 4 odcinki — 48 m
• 5 kat. sł. — 2 odcinki — 5 m

Użyto haków i elementów zakładkowych: 9/25. Pozostawiono haków i elementów zakładkowych: 0/0

R1–R2. Wyjście na grzebień skalnego kanty (górna część odcinka).

R2­–­R3. Przejście klucza — wewnętrznego kąta „Książka z korkiem”. Góra wewnętrznego kąta — kamienny blok-korek.

R3­–­R4. Odcinek „Cewki”.

R4­–­R5. Odcinek „Lewe płyty”.

R5­–­R6. Wyjście na wierzchołkowy grzebień. Ściana z szczelinami.