W 50. rocznicę powstania alpinizmu w Odessie

SZCZYT 4810 (ALPINISTÓW Z ODESSY), ŁAŃCUCH TURKISTAŃSKI OD PÓŁNOCNEGO-ZACHODU

RAPORT Z WYPRAWY KOMANDY RS „AWANGARD”, A/K „ODESSA”

1580 m, 2000 m, (Y–Yl) 980, 53°, 68/3 см, 2/1 м, 83/3 см, 20.49, 26 см 8-10/7-86 г.

Kierownik Sіtnik M.A. Trener Gorbenko M.M. Staritskiy P.S. — МС Serenkov P.S. — МС Todorov V.S. — КМС

Odessa, ul. Ostrowidowa, 106, Obwodowa Rada „Awangard”, klub alpinistyczny „Odessa”, tel. 22-85-79. Odessa 69, pr. Dobrowolskiego, d. III, kw. 35, Sіtnik M.A., tel. 55-09-93. Odessa 69, ul. Zabołotnogo, 35, kw. 161, Gorbenko M.M.

Wysokości podane w raporcie określono według mapy, lotniczych zdjęć oraz wizualnie.

Zdjęcie 0+2. Profil ściany po prawej. Wykonano 12 lipca 1986 r. o godz. 15:30. Obiektyw „HELIOS-44” z wysokości 4000 m, odległość 1000 m.

Działania taktyczne zespołu

Wspinaczka odbywała się zgodnie z zatwierdzonym przez radę trenerów planem taktycznym. Drużyny M. Sіtnik – P. Staritskiy i P. Serenkov – V. Todorov pracowały zasadniczo samodzielnie, współpracując jedynie przy użyciu haczyków i закладок pozostawionych przez pierwszą drużynę. Dla przyspieszenia przejścia na odcinkach R4–R5 i R6–R11 zorganizowano liny. Częściowe użycie lin spowodowane było zastosowaniem następującego sposobu taktycznego:

• po dotarciu grupy do miejsca kolejnego noclegu jedna drużyna wykonywała prace biwakowe;
• inna drużyna przygotowywała trasę powyżej.

Ułatwiało to rano przejście przez trudne odcinki po zimnych skałach i stanowiło rozgrzewkę przed trudnym wspinaniem.

Na odcinkach R0–R3 pierwsza pracowała drużyna P. Serenkov – V. Todorov, lider zmieniał się co 40 m. Na odcinkach R3–R14 drogę torowała drużyna M. Sіtnik – P. Staritskiy.

Pierwsi w drużynach ubezpieczali się:

• dwoma linami UIAA;
• przy poruszaniu się po linach używano dodatkowego ubezpieczenia.

Nie było wypadków ani kontuzji podczas wspinaczki.

Problematyczną częścią trasy była ściana na odcinku R9–R10. Dla jej pokonania użyto całego arsenału techniki skalnej, w tym czterokrotnie jako ITO zastosowano skyhaki.

Łączność z obserwatorami i bazą utrzymywano regularnie według harmonogramu za pomocą radiostacji „Łastoczka”.

Dla zapewnienia codziennego pełnowartościowego odpoczynku grupa przywiązywała dużą wagę do przygotowania miejsc do noclegu, poświęcając na ich urządzenie i uporządkowanie po 3 godziny. Ciepłe jedzenie i picie pomagały odzyskać siły na poranną pracę.

Dobry zestaw закладок i skalnych haków pozwalał szybko tworzyć punkty ubezpieczenia lub ITO. Na odcinkach R4–R13 pierwszy pracował w galoszach.

Najbardziej niebezpiecznym miejscem trasy był lodowo-śnieżny żleb, przez który przechodzono podczas podnoszenia się w nocy przy świetle lamp czołowych.

Wspomniane działania taktyczne zostały odzwierciedlone w grafikach, diagramach i fotografiach.

Schemat trasy w symbolice UIAA. Skala 1:2000

Symbole umowne:

• Haki skalne
• Haki szlamburne
• Zakładki
• ITO
• Haki lodoburne
• Występy
• Kat. sł. — Kategoria złożoności
• Rozciągłość, m — Rozciągłość w metrach
• Stromość, ° — Stromość w stopniach

Dane o wyposażeniu i parametrach odcinków

Dane ogólne i dodatkowe informacje:

• Wyposażenie (ogółem): Haki skalne: 88/3; Haki szlamburne: 2/1; Zakładki: 83/3; ITO: 20
• Czas marszu (ogółem): 25,5 godz.
• Wyposażenie (wg odcinków):
  • 2 haki skalne, 3 haki szlamburne, 5 закладок
  • 11 haków skalnych, 13 haków szlamburnych
  • 2 haki skalne, 5 haków szlamburnych
  • 6 haków skalnych, 4 haki szlamburne
  • 8/3 haki skalne, 2/4 haki szlamburne, 14/3 закладок
• Czas marszu dla odcinków R9–R14: 10 godz.
• Użyte wyposażenie na odcinkach R9–R14: Skalne haki i закладки: 85; Szlamburne haki: 2.

Opis trasy wg odcinków

Przebyta trasa prowadzi przez stromy północno-zachodni lodowo-śnieżny żleb (odcinki R0–R3) o długości 1100 m, a następnie przez 900 m północnej ściany szczytu 4810 m (odcinki R3–R14).

Odcinki R0–R3: Pierwsze 100 m stromość żlebu wynosi ok. 30°, gęsty śnieg, ruch jednoczesny. W miarę wchodzenia stromość rośnie, coraz częściej pojawia się lód, na najbardziej stromych miejscach ubezpieczenie przez lodórąb, występy, czasami haki lodoburne. Najtrudniejsze jest przejście wąskiego lodowego gardła na odcinku R1–R2. Dalej coraz częściej trzeba pokonywać oblodzone wyjścia skalne, dla ubezpieczenia używa się haków skalnych. Wyjście na przełęcz po stromym firnowym stoku. Możliwe miejsce noclegu.

Odcinki R3–R8: Stromy kontforfors. Od przełęczy 18 m w górę po zaśnieżonych i zoblodzonych skałach (płyty), pod nawiszem trawers w prawo w górę. Nawis pokonywany jest trudnym wspinaniem po szczelinie, która prowadzi do oblodzonego kąta (żłób). Po kącie wyjście na grań kontforforsu. Na platformie nocleg, jest śnieg. Od miejsca noclegu po prawej ścianie kontforforsu podjazd 80 m, pionowe szczeliny; następnie przejście na lewą ścianę po gładkiej płycie i w górę do stromej mało rozczłonkowanej ściany.

Odcinki R8–R12: Kontforfors opiera się o ścianę. Po urywających się półkach w prawo 10 m i 30 m po kominie w górę. Tutaj dla zorganizowania punktu ubezpieczeniowego wbito hak szlamburny (brak szczelin). Po kominie stromość gwałtownie rośnie, wspinaczka bardzo trudna. Często napotyka się niewielkie nawisy, które obchodzi się z lewej strony. Cztery razy przy pokonywaniu gładkich odcinków użyto skyhaków, dla ubezpieczenia wbit 1 hak szlamburny. Przeważają pionowe szczeliny, utworzone przez odłamy i narośla. Skały mocne. Brak półek dla organizacji punktów ubezpieczeniowych. Po 80 m trawers w prawo i wyjście w niewygodny wewnętrzny kąt (prawa ściana nawisa, lewa przy stromości 70° gładka), po którym podjazd na platformę. Możliwy nocleg. Po 40-metrowej ścianie wyjście na grań. Zjazd 7 m do dogodnej do noclegu platformy w prawo po trasie. Jest śnieg.

Odcinek R12–R13: Ostra grań. Mocne monolitne skały. Po 40 m stromy ostry wznoszenie powoduje konieczność zboczenia w lewo trawersem 30 m na rozczłonkowaną ścianę, którą przechodzi się po wewnętrznym kącie i wychodzi na grań.

Odcinek R13–R14: Po nie stromym grzbiecie, następnie po skałach średniej trudności podjazd na wierzchołek.

Zjazd: Trasą podjazdu — 50 zjazdów po linie z przeciąganiem, dla organizacji zjazdów wbito i pozostawiono na trasie 63 haki, 60 m liny pomocniczej.

Zdjęcie 0–6. Północnej ściany, odcinki R4–R11.

Zdjęcie 0–7. Odcinek R4–R5. Górna część żłobu.

Zdjęcie 0–9. Praca na odcinku R6–R7.

Zdjęcie 0–11. Odcinek R10.