Pasport wejścia (pierwszego wejścia) I. Klasa — technicznie trudne wejścia.

2. Rejon — Tienszan, Terskej Ala-Tau, Uszcz. Karakol, rejon lodowca Brygantina.
3. Nazwa trasy: Na w. Zap. Albatros przez Pół. ścianę.
4. Proponowana kategoria trudności — 5B k. tr. 46 n/n mr. 528, p.1. Od Bergschrund do wierzchołka.
5. Różnica wysokości 400 m. Długość — 700 m. Długość odcinka 5 k. tr. — 370 m.
6. Na trasie wkręcono haki lodowe — 24

wbito haków skalnych — 8

ułożono закладок — 6

zawieszono pętli — 11

7. Trasa zajęła 12 godzin marszu (od bergschrund do wierzchołka, w tym 3 godziny przygotowania)

16,5 godzin marszu od biwaków do biwaków.

8. Skład zespołu: Kolczin Aleksandr Aleksandrowicz MSМК

Osipow Jurij Afanasjewicz 1-й sp. razrjad

9. Trener: Kolczin Aleksandr Aleksandrowicz.
10. Wejście miało miejsce 13 sierpnia 1983 r. (1–83)

Foto 1. Pół. ściana w. Zap. Albatros (4740 m). Zrobione z górnego biegu lodowca Brygantina 13 sierpnia 1983 r. Na trasie widoczna pracująca para. Aparat „Смена”.

Foto 2. Profil trasy z lewej strony z górnego kotła lodowca Brygantina. Zrobione 13 sierpnia 1983 r. Aparat „Смена”.

Foto 3. Profil trasy z lewej, z lodowca MGMI. Zrobione w lipcu 1982 r. Aparat „Смена”.

Foto 4. Panorama masywu Brygantina—Albatros. Naniesione są wcześniej wytyczone trasy i punkty zdjęć:

• foto 1
• foto 2

Foto 10. Przełęcz alpejska. Obiektyw Voigtländer Helomar 1:3,5 f=10,5 6x9.

Opis masywu Brygantina—Albatros

Centralny Tienszan, grzbiet Terskej Ala-Tau. Wierzchołki Brygantina—Albatros reprezentują sobą jeden masyw, bardzo piękny, przedstawiający duże zainteresowanie alpinistyczne z trasami kombinowanymi 4B–5B kat. sł. Masyw położony jest w głównym grzebiecie Terskej Ala-Tau. Grzbiet masywu jest rozciągnięty z południowego zachodu od przełęczy Epur (która oddziela go od masywu Dżygit) na północny wschód do przełęczy Brygantina (która oddziela go od masywu MGMI).

W masywie rozróżnia się wierzchołki: Brygantina (4800 m), Wsch. (główny) Albatros, Zach. Albatros (4740 m).

Od w. Zach. Albatros odchodzi na północny zachód odrośl z względnie niskimi wierzchołkami, prawie nie przedstawiającymi zainteresowania alpinistycznego:

• Krugozor
• p. Ch. Botewa (1B kat. sł. jakąkolwiek drogą)

Są one doskonałymi panoramicznymi punktami. Te wierzchołki są oddzielone od głównego masywu przełęczą Słońce.

Na masyw wytyczono następujące trasy:

1. Travers masywu z wejściem na w. Brygantina przez północno-wschodni grzbiet 4B kat. sł. (W. Samochwałow, 1965 r.). Trasa przez długi czas była 5A kat. sł.
2. Brygantina przez północne żebro (O. Trubnikowa, 1965 r.).
3. Brygantina przez północno-zachodnie żebro. Trasa nigdy nie była klasyfikowana. Jednak przez wiele lat grupy obozowe szły travers z wejściem po północno-zachodnim żebru, a nie po Samochwałowie. Istnieje obozowy opis tego traversu, jako trasy 4B kat. sł. W 1983 r. to żebro zostało pokonane samodzielnie (bez traversu) przez grupę A. Karelin i ocenione na 4A kat. sł.
4. Zach. Albatros przez północno-zachodni grzbiet 4B kat. sł.
5. Zach. Albatros przez południowy grzbiet (z przełęczy Epur) 2B kat. sł. (J. Miasin). Trasa jest najbardziej wygodną drogą zejścia z w. Albatros. W klasyfikatorze 1981 r. w trasach 4 i 5 nie jest wskazane, że prowadzą one na wierzchołek Zachodni.
6. Zach. Albatros przez północną ścianę. Przebyta 13 sierpnia 1983 r. przez grupę A. Kolczin—J. Osipow, powtórzona przez grupę I. Korkin—S. Czernogorow. Około 5A kat. sł.

Opis podejść

A/l „Ała-Too” położony jest na polanie u zbiegu rzeczek Kok-Bor i Ojun-Tor, tworzących rzekę Karakol, 25 km od miasta Przewałsk.

Wzdłuż rzeki Kok-Bor i jej dopływu Kiel-Tor jest ścieżka do jęziora lodowca Brygantina (4 godziny marszu). Od jęziora lodowca wejście po lewobrzeżnej morenie, a następnie po krawędzi lodowca (1–1,5 godziny marszu) do wyrównania lodowca. Na osypiskowym płaskowyżu po prawej stronie — dogodny początkowy biwak dla wejść wszystkimi trasami z lodowca Brygantina.

Wybór trasy i przygotowanie do wejścia

Północna ściana w. Albatros od razu przyciąga uwagę alpinistów. Trasy na niej muszą być trudniejsze i ciekawsze, niż dotychczas wytyczone trasy grzbietowe po lewej i prawej stronie. Rozpoznanie i obserwacje ściany w sezonach 1982–1983 wykazały, że bezpieczne trasy są tylko w centralnej części ściany. Szczególnie kamieniożerna jest prawa część ściany. Wyznaczona trasa sprawiała wrażenie najstromszej i najtrudniejszej na ścianie i jednocześnie najbezpieczniejszej. W warunkach bardzo ciepłego i kamieniożernego sezonu 1983 r. ani jednego samoczynnego kamienia na trasie nie odnotowano.

Taktyka wejścia

Ponieważ trasa robiła dość trudne wrażenie, postanowiono przeprowadzić wstępne przygotowanie. Przewieszenie trzech lin przez bergschrund i po lodowym stoku zajęło około 3 godzin:

• Pierwsza lina — przez bergschrund
• Druga lina — po lodowym stoku
• Trzecia lina — dalsze przejście po lodowym stoku

Przejście tych lin 13 sierpnia 1983 r. zajęło około 20 minut.

Opis trasy

na w. Zach. Albatros (4740 m) przez Północną ścianę około 5A kat. sł. Północna ściana masywu Albatros w górnej części reprezentuje sobą system nieznacznie wystających skalnych kontrafortów, rozdzielonych lodowymi żlebami. Dolna część ściany jest czysto lodowa. Kontrafort, przez który prowadzi trasa, wyprowadza nieco na lewo od wierzchołka Zach. Albatros na główny grzbiet masywu i ma charakterystyczny śnieżno-lodowy grzebień w górnej części. Wszystkie kontraforty na prawo od tego — kamieniożerne.

Do trasy od standardowych noclegów na lewobrzeżnej morenie lodowca Brygantina pod szczytem Krugozor należy podążać:

• wzdłuż krawędzi lodowca w kierunku przełęczy Słońce,
• następnie przeciąć górny kocioł lodowca.

Do początku trasy (bergshrund) prowadzi stromy śnieżny stok (100 m, 35°).

Trasa zaczyna się przejściem bergschrund (R0–R1, lod. ścianka 8 m, 85°, 5). Następnie jest pokonywany lodowy stok (R1–R2, 200 m, 45–50°, 5). Pod skałami lód staje się bardziej stromy (do 50°). Podstawa kontrafortu, reprezentująca sobą skalną ścianę (~20 m, 80°), jest omijana z lewej strony po lodzie (R2–R3, 25 m, 60°, 5). Obejście z prawej strony jest kamieniożerne! Po pierwszej dogodnej półce — wyjście na skały. Dalej, trzymając się grzbietu kontrafortu (R3–R4, 150 m, 60°, 4–5). Ostatni odcinek skał reprezentuje sobą gładką płytę (R4–R5, 25 m, 75°, 5), która jest pokonywana w lewej części. Następnie idzie górny śnieżno-lodowy grzebień (R5–R6, 100 m, 45°, 4) do wyjścia na główny grzbiet i po nim (R6–R7, 200 m, 3) do wierzchołka.

Zejście na przełęcz Epur i dalej na lodowiec Dżygit. Na trasie zostały dwa kontrolne tury:

• 1-szy — w środkowej części skalnego kontrafortu pod charakterystycznymi „piórami”;
• 2-gi — na końcu kontrafortu pod śnieżno-lodowym grzebieniem.

Nocleg na trasie jest dogodny tylko przy 2-gim kontr. turze.

Zalecenia co do sprzętu: mieć 12-zębowe raki i lodowy młotek.