Paszport wejścia

1. Klasa wejścia — techniczna.
2. Rejon wejścia — Centralny Tienszan, pasmo — Terskej-Ałatau.
3. Szczyt — III wschodnia Oguź-Baszi, jego wysokość 4960 m, marszruta wejścia — po północnej krawędzi.
4. Proponowana kategoria trudności — 5B
5. Charakterystyka marszruty: różnica wysokości — 1560 m, długość odcinków 5–6 — 759 m, średnie nachylenie — 70°.
6. Zakotwione haki: dla ubezpieczenia: skalne — 82, lodowe — 64, śrubowe — 0, z tego dla utworzenia sztucznych punktów — 3
7. Liczba godzin marszu — 48
8. Liczba noclegów i ich charakterystyka: I nocleg leżący, bardzo dobry; 2 nocleg — półleżący; 3 i 4 noclegi leżące.
9. Nazwisko, imię, patronim lidera, uczestników i ich kwalifikacje: Boszman Werner Franczewicz — lider, KMS, instruktor; Kapanin Władimir Aleksandrowicz — uczestnik, KMS, instruktor; Slepuhin Jewgienij Filippowicz — uczestnik, MS, instruktor; Strielcow Jewgienij Aleksandrowicz — uczestnik, KMS.
10. Trener drużyny — Denisow W.G., MS, instruktor.
11. Data wyjścia na marszrutę — 27 lipca 1977 r., powrotu — 2 sierpnia 1977 r.

Do paszportu wejścia

• Marszruta drużyny Komitetu Sportowego Kirg.SSR (27–31 lipca 1977 r., lider Boszman W.)
• Marszruta drużyny Obwodowej Rady DS "Trud" w Czelabińsku (sierpień 1962 r., lider Rozanow W.)
• Marszruta drużyny Komitetu Sportowego Kirg.SSR (sierpień 1962 r., lider Tustukbajew A.)

Schemat osiowej części pasma Terskej-Ałatau w górnym biegu rzeki Dżety-Oguź.

| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | |:---|:---|:|:---|:---|:---|:---|:---|:---|:---|:---|:---|:---|:---|---| | Data | Oznaczenie | Śr. nachylenie, stopnie | Długość, m | Charakter ukształtowania terenu | Trudność | Stan | Warunki pogodowe | Haki skalne | Haki lodowe | Haki śrubowe | Haki skalne | Haki lodowe | Haki śrubowe | Czas wyjścia i zatrzymania na biwak, godziny marszu, warunki noclegu | | 1977 rok 27 lipca | | | | | | | | | | | | | | Wyjście o 8:00, zatrzymanie na biwaku o 17:00, godzin marszu – 8, nocleg leżący, bardzo dobry | | | | 50 | 80 | Lodospad | 4 | Zasnieżony | Bardzo dobre, ciepło, pogodnie | 2 | | | | | | Ruch naprzemienny | | | | 50 (do 60) | 240 | Lodospad | 4 | Zasnieżony | | 5 | | | | | | | | | | | 40 | Lawina lodowo-zwaliskowa | | | | | | | | | | | | | | | 40 | Lodospad | 4 | | | 1 | | | | | | Ruch jednoczesny | | | 1 | 50 | 40 | Firn pochyły | 1 | | | | | | | | | | | | | 45 | 30 | Pochyła półka skalna | U | Skały zniszczone, mokre, częściowo zasnieżone | Pogoda bardzo dobra, ciepła | Występy | 4 | | | | | Wspinaczka swobodna | | | | 70–75 | 30 | Wewnętrzny narożnik | U | | | | | | | | | | | | | 75 | 20 | Ściana | U | | | 2 | | | | | | | | | | 10 | 3 | Półka skalna | 4 | Bardzo kamienio | | | | | | | | | | | | 70 | 40 | Słabo zaznaczona krawędź | | | | 5 | | | | | | | | | | 15 | 20 | Ukośna półka skalna | 4 | | | Występy | 3 | | | | | | | | | 65 | 20 | Rynna skalna (wewnętrzny narożnik) | U | | | | | | | | | | | | | 80 | 5 | Ścianka skalna | U | | | 2 | | | | | | | | | | 55 | 120 | Pochyła półka skalna | 4 | | | | | | | | | | | | | 50 | 30 | Stok lodowy | 4 | Zasnieżony, mokry | | 1 | | | | | | | | 28/VII–1977 r. | 2 | 45 | 150 | Zniszczony grzbiet skalny | 2 | Miejscami zasnieżony | | | | | | | | Ruch jednoczesny | | | | 40 | 80 | Skały zniszczone | 2 | | | | | | | | | | | | 3 | 40 | 80 | Ostry grzbiet śnieżno-lodowy | | Zasnieżony | Zachmurzenie, rzadkie płatki śniegu, cicho | 5–10 cm | | | | | | Ruch jednoczesny | | | 4 | 45 | 120 | Silnie zniszczone skały, przeplatane lodem. Punkt kontrolny | 3–4 | Zalanym lodem, zasnieżony | | 1 | | | | | | Ruch naprzemienny | | | | 45 | 40 | Silnie zniszczone skały | 3–4 | | | | | | | | | Wspinaczka swobodna | | | | 65 | 15 | Ścianka skalna | 4 | Zalana lodem | | 2 | | | | | | | | | 5 | 60–70 | 200 | Stok lodowy, słabo zaznaczony grzbiet | 4–5 | Zasnieżony, do 5–7 cm | | | 13 | | | | | Ruch naprzemienny na rakach | | | 6 | 65 | 60 | Mały grzebień skalny | U | Częściowo zalanym lodem, skały luźne | | 5 | | | | | | | | | 7 | 65 | 60 | Krawędź lodu i skał typu "baranich łbów" lub płyt | U | Lód zasnieżony, skały zalanym lodem | Pogodnie, ciepło | 4 | 1 | | | | | Wspinaczka swobodna | | | 8 | 70 | 15 | Stok lodowy 70° pod ścianą skalną (I żandarm) | U | Lód zasnieżony | | 2 | | | | | | Poziomy trawers po lodzie, rąbanie stopni | | | 9 | 75–80 | 10 | Ścianka skalna | U | Zasnieżony z pokrywą lodową | Niepogoda, wiatr, mgła, śnieg | 2 | | | | | | Trudna wspinaczka, pierwszy bez plecaka | | | | 75–80 | 20 | Lodowy żleb w skałach | L | Zasnieżony | | | 3 | | | 3 | | | | | | 45 | 7 | Płyta skalna | U | Zasnieżony | | 2 | | | | | | Wspinaczka swobodna | | | 10 | 50 | 25 | Śnieżno-lodowy żleb z wychodniami skał w środkowej części | 4 | Mokry śnieg na lodzie | | 2 | | | | 3 | | Wspinaczka swobodna | | 29 lipca 1977 r. | | 70 | 10 | Przecięcie lodowego żlebu | U | Zasnieżony | Pogodnie, wiatr | | 1 | | | | | Trawers ukośny w górę z rąbaniem stopni | | | 11 | 45 | 5 | Lodowy grzbiet | U | | | | | | | | | W górę z rąbaniem stopni | | | | 70 | 20 | Stok lodowy pod ścianą skalną, trawers | U | | Pogodnie, ciepło | 3 | 1 | | | | | Trawers ukośny w górę, rąbanie stopni | | | | 60 | 10 | Lodowy żleb z wmarzniętym kamieniami | U | Pokryty mokrym śniegiem | Cicho | | 2 | | | | | | | | | 12 | 75 | 15 | Ścianka skalna, zalana lodem | U | Mokry, zalany lodem | | 2 | | | | | | Wspinaczka swobodna | | | | 65 | 30 | Stok lodowy z wychodniami skał | U | Pokryty mokrym śniegiem | | 2 | | | | | | | | | 13 | 65 | 30 | Skały silnie zniszczone, strome | U | Zniszczone, zalanym lodem, zasnieżone | Śnieżyca, silny wiatr, zamieć śnieżna | 2 | | | | | | | | | | | | Wyjście na grzbiet, namiot. | | | | | | | | | | | | | | | 14 | 45 | 40 | Skalno-lodowy grzbiet | 4 | Zasnieżony | Wiatr, zimno | | | | | | | |

Krótki komentarz do tabeli (opis ruchu według dni)

24 lipca 1977 r. — wyjazd z doliny Karakoł (baza u ujścia Ujuktora i Köl'tora) — przez miasto Przewałsk, wieś Dżety-Oguź, kurort Dżety-Oguź w górę rzeki Dżety-Oguź do ujścia rzeki Telety (prawy dopływ rzeki Dżety-Oguź) — końca drogi samochodowej. Od ujścia rzeki Telety — podejście z bardzo ciężkimi plecakami do rozwidlenia doliny rzek Ajłanysz i Dżety-Oguź (3 godziny). Zatrzymanie na biwaku (patrz szkic).

25 lipca 1977 r. Po rozdzieleniu na 2 grupy po 4 osoby, przeprowadziliśmy rekonesans cyrków w górnym biegu rzek Dżety-Oguź i Ajłanysz w celu wyboru nowych, nieprzejrzanych tras, orientacyjnie 5-ego stopnia trudności. W każdym z cyrków znaleźliśmy po 6–8 takich tras.

26 lipca 1977 r. Od rozwidlenia rzek Dżety-Oguź i Ajłanysz w górę, prawym (orograficznie) brzegiem rzeki Ajłanysz, przez 3 godziny, wzdłuż ścieżki, podchodzimy do miejsca obozu szturmowego. Resztę dnia spędziliśmy na przygotowaniach do wyjścia na marszrutę po północnej krawędzi III wschodniej wierzchołka Oguź-Baszi (4960 m), obserwowaliśmy marszrutę, instruowaliśmy grupę obserwatorów (3 osoby pod kierownictwem N. Matiuszyna), uzgadnialiśmy współdziałanie z grupą F.Je. Popowa, wychodzącą tego samego dnia na pik 4680 m we wschodniej części cyrku rzeki Ajłanysz.

27 lipca 1977 r. o 6:00 wychodzimy z obozu szturmowego w górę, przez morenę, przekraczamy lodowiec i o 8:00 podchodzimy do podstawy skalnej północnej krawędzi III wschodniej wierzchołka Oguź-Baszi. Z prawej i lewej strony skalnego cypla, u podstawy krawędzi, ruch jest niezwykle niebezpieczny z powodu częstych obrywów się wiszących lodowców, dlatego wybieramy trasę przez lodospad, omijając cypel z lewej strony, a następnie wychodząc na skały strome, wygładzone i silnie zniszczone, gdzie nie ma niebezpieczeństwa obrywania się lodu. Po tych skałach i lodzie w górnej ich części wychodzimy na wierzchołek cypla, gdzie o 17:00 zatrzymujemy się na biwaku, ponieważ wyżej, na lodowym grzbiecie i stoku, nie ma dogodnych miejsc dla noclegu. Pogoda cały dzień była dobra.

28 lipca 1977 r. Z rana zachmurzenie. Wychodzimy o 7:00 — najpierw po ostrym śnieżno-lodowym grzbiecie, przeplatanym odcinkami skał. Na jednym z odcinków skał ustawiamy punkt kontrolny. Wyżej marszruta prowadzi po słabo zasnieżonym stoku lodowym z stopniowo rosnącym nachyleniem (odcinek R5), dalej po skałach zalanym lodem i po krawędzi skał i lodu pod stromą ścianą I-go żandarma, po krawędzi stromych skał i stromego 65–70° lodu — po lodzie schodzimy w prawo (15 m trawers po lodzie z rąbaniem stopni). Dalej schodzimy w dół w lewo od lodowego żlebu po skalnej ściance i po samym żlebie (lód do 75–80°) rąbaniem stopni w lodzie i użyciem frezernych haków lodowych w lodzie dla ubezpieczenia i jako sztuczne punkty podparcia. Lód jest nateczny (10–15 cm miąższości), haki lodowe, które utkwiły w skale, nie rozkładają się całkowicie, ale trzymają dobrze. Pogoda gwałtownie się pogarsza — mgła, wiatr, grad. Wyżej żlebu, w górnej części ukośnego lodowego żlebu (25 m) na bocznym lodowym grzebieniu, po ścięciu 1,5 m lodu, ustawiamy namiot (20:00). Nocleg półleżący. Niepogoda trwa cały dzień, wieczór i noc.

29 lipca 1977 r. Z rana niepogoda — śnieżyca, mgła, brak widoczności, dlatego wychodzimy dopiero o 10:00. Skały są zasnieżone, zalanym lodem, tak jak przy oświetleniu ich słońcem płyną z nich strumienie. Tego dnia przechodzimy tylko 2 liny (po 60 m) i wychodzimy na śnieżno-lodowy grzbiet. Jedna dwójka zostaje, aby ściąć lód i śnieg z grzbietu i postawić namiot (o 17:00) w związku z gwałtownym pogorszeniem się pogody (wiatr, śnieg, mgła). Druga dwójka wychodzi na obróbkę marszruty powyżej namiotu (w obejściu z prawej strony II-go czarno-rudego żandarma). Dwójka po grzbiecie podchodzi pod żandarm, dalej prawie poziomym trawersem po bardzo stromym lodzie, rąbaniem stopni, omija go z prawej strony i dalej w górę, po stromych, skomplikowanych skałach i lodzie, wychodzi na grzbiet, na wierzchołek żandarma. Naciągnięto 160 m poręczowania od namiotu do wierzchołka żandarma (2×60 m i 1×40 m). Pogoda gwałtownie się pogarsza i o 20:30 dwójka schodzi po poręczowaniu do namiotu.

30 lipca 1977 r. Z rana, od 7:00 do 9:00, przechodzi się zawieszone poręczowanie — wyjście bezpośrednio na krawędź. Dalej marszruta prowadzi z prawej strony krawędzi, w obejściu III-go żandarma, po pochyłych, zalanym lodem stokach, nad prawym stokiem (odcinki R17–R19). Pogoda jest zimna, z zmienną zachmurzeniem i silnym wiatrem na grzbiecie. Po żlebie w lewo w górę, ponownie wychodzimy na grzbiet i dalej po nim, napotykamy na IV żandarm, który przechodzi się "w лоб" (odcinki R20–R21, patrz tabela) i ma postać stromej, czasami przewieszonej, schodkowej ściany. Górna część IV żandarma ponownie przyjmuje formę grzbietu, który nieco się obniża, tworząc śnieżno-lodową przełęcz pod lodowym stokiem. Pogoda się psuje — silny wiatr, mgła. Lodowy stok (około 170 m) przechodzi się na rakach, z ubezpieczeniem przez haki lodowe, występy skał i czekan. Nad skalnym cyplem, po ścięciu w górnej części około 1,5 m lodu, o 21:00 rozbijamy namiot.

31 lipca 1977 r. Wychodzimy o 8:00. Przechodzi się lodowy grzbiet o długości około 200 m i o 13:00 wychodzimy po silnie zniszczonych skałach na wierzchołek. Tutaj, w skałach (w 10 m poniżej najwyższego punktu — śnieżnego nawisу), zostawiamy kartkę. Gwałtownie pogarsza się pogoda — mgła, śnieżyca, wiatr i, co gorsza, burza. Włosy stają dęba, a czekany "huczą". Grzmot słychać bardzo blisko, a w okolicy głównego wierzchołka Oguź-Baszi grzmi bez przerwy. Schodzimy z grzbietu na 20 m (niżej jest bardzo stromo) i przez 1,5 godziny czekamy na poprawę pogody. Postanawiamy zejść na wschód, w stronę szczytu Karakołskiego, ponieważ w okolicy głównych wierzchołków Oguź-Baszi jest burza i w mgle nie można znaleźć do nich drogi na szerokim przedwierzchołkowym płaskowyżu. Dodatkowo przypominamy sobie szczególnie częste w tym odcinku w 1969 roku karniźу. O 14:30 pojawia się jakaś widoczność i w prześwitach mgły czasami widać grzbiet. Trasa jest znajома, ponieważ dwóch uczestników grupy (J. Slepuhin i J. Strielcow) przechodzili ten grzbiet z wschodu na zachód (w 1969 roku). Idziemy bardzo ostrożnie, trzymając się z prawej strony, po stoku północnym, aby nie wyjść na wiszące na południe karniźу. Często trzeba się zatrzymywać, ponieważ brak widoczności, a iść trzeba bardzo ostrożnie. Schodzimy po lodzie (60°) z dużego karniźу z sopleми. Dalej idzie bardzo wąski lodo-firnowy grzbiet z karniźами świeżego śniegu, zwisającymi na południe. Kilka drobnych (świeżych) karniźów, długości 4–5 m, odrywa się spod rąk i nóg uczestników. Przecinamy NW stok dużego śnieżno-lodowego karniźу i schodzimy na przełęcz. O 19:00 zatrzymujemy się na nocleg. Pogoda pod koniec dnia poprawia się — niebo jest czyste.

1 sierpnia 1977 r. Z rana pogoda jest dobra. Wyjście o 8:00. Grzbiet ma w ogólności ten sam charakter. Przechodzi się ogromny śnieżny nawiew, a zejście z niego na przełęcz jest podobne do tego, który przeszliśmy dzień wcześniej — wąski lodo-firnowy grzbiet ze świeżymi karniźами, które łatwo się obrywają. Od przełęczy — podjazd do II wschodniej wierzchołki Oguź-Baszi (4780 m) po lodowym, zasnieżonym stoku. Na wierzchołku, przy skalnej grupie, zdejmujemy kartkę drużyny kirgiskiej z 17 sierpnia 1969 r., pod kierownictwem A. Tustukbajewa, która w 1969 roku dokonała trawersu pików Dżygit–Karakoł–Oguź-Baszi–4909 m (jak już wspomniano wyżej, dwóch uczestników tej grupy znajduje się w składzie naszej grupy). Zejście z II wschodniej wierzchołki Oguź-Baszi jest skomplikowane, wąskim grzbietem z dwustronnymi X-образnymi karniźами. Od przełęczy — podjazd do I wschodniej wierzchołki Oguź-Baszi — 4852 m, która jest omijana z lewej strony, wzdłuż szerokiego i długiego bergrschrunda. Wyjście na północny lodowy grzbiet tej wierzchołki i zejście — 4×60 m liny po lodowym stoku, z pozostawieniem haków lodowych, i dalej na przełęcz do p. Czelabińca. Na tym odcinku gwałtownie pogarsza się pogoda i dwukrotnie występują wyładowania burzowe. Z przełęczy — zejście na południową stronę, na lodowiec — płaski, równy i szeroki — po nim jest bardzo słaby podjazd w obejściu dwóch wierzchołków 4680 m i przełęczy z p. 4840 m (zachodnie ramię szczytu Karakołskiego). Z powodu gwałtownego pogorszenia się widoczności, ruch został wstrzymany i o 19:00 grupa zatrzymała się na nocleg.

2 sierpnia 1977 r. Z rana pogoda jest dobra — wyjście o 9:15. Przecina się lodowy stok w NE kierunku, nad "poduszką" szczytu Karakołskiego, pod lodowymi progami, po głębokim świeżym śniegu, i o 12:00 wychodzimy na NW krawędź szczytu Karakołskiego. Stąd — również znana trasa do przełęczy Ujuntur, na którą grupa schodzi o 17:00. O 22:30 grupa schodzi do bazy w dolinie rzeki Karakoł.