Paszport wspinaczki

1. Klasa wspinaczki — śniegowo-lodowa
2. Rejon wspinaczki, grzbiet — Centralny Tienszan, grzbiet Terckej Ala-Too, dolina Baytor
3. Szczyt, jego wysokość, trasa wspinaczki — p. 4430 (im. Kiełdysza) po wschodniej grani
4. Proponowana kat. trudn. — 4A
5. Charakterystyka trasy: różnica wysokości — 775 m, długość odcinków 5–6 kat. trudn. — 160 m, średnie nachylenie — 45°
6. Wbite haki dla asekuracji:

7. Liczba godzin marszu — 14
8. Liczba noclegów i ich charakterystyka — brak
9. Nazwisko i imię kierownika, uczestników i ich kwalifikacje: Kierownik: Sołowiej W. A. — 1-sza sp. kat. Uczestnicy: Melibaszew M. A. — 1-sza sp. kat. Szangaraew A. M. — 1-sza sp. kat. Kanaszkina L. S. — 2-ga sp. kat.
10. Trener drużyny — Melibaszew M. A.
11. Data wyjścia na trasę i powrotu: 21 lipca 1985 r. — 21 lipca 1985 r.
12. Organizacja — Obłsportkomitet Omsk, Federacja Alpinizmu

Mapa-schemat osiowej części grzb. Terckej Ala-Too w górnym biegu rz. Dżety-Oguz

Krótki opis podejścia do trasy

Szczyt 4430 (wg wyjętej notatki — szczyt im. Kiełdysza) znajduje się na początku Północnego odgałęzienia głównego grzbietu Terckej Ala-Too i jest dobrze widoczny na tle p. Neila Armstronga (4909) ze stanowiska obozu szturmowego u rozwidlenia doliny Baytor, do którego należy przebyć następującą drogę.

Od m. Przewalsk samochodem dojeżdżamy do kurortu Dżety-Oguz i dalej drogą do doliny Telety (od kurortu 12 km).

Następnie od ostatniego (dziesiątego z kolei) mostu zaczyna się pieszy marsz w górę wzdłuż doliny Dżety-Oguz (na południe) wzdłuż prawego (orograficznego) brzegu rzeki o tej samej nazwie do rozwidlenia ku dolinie Baytor (2–2,5 godz). Od miejsca zlewania się rzek kontynuujemy wspinaczkę tym samym brzegiem rzeki do przeprawy (300 m, bale), przechodzimy na drugi brzeg i idziemy w kierunku rzeki Baytor.

Niedaleko od miejsca zlewania się rzek — przeprawa (bale), po której przechodzimy na lewy (orograficzny) brzeg rz. Baytor i konną ścieżką idziemy tym brzegiem do rozwidlenia doliny Baytor.

Naprzeciw stromego zakończenia rozdzielającego odgałęzienia jest dobra trawiasta platforma dla organizacji obozu szturmowego. W ten sposób podejście stanowi od doliny Telety 5–6 godz z pełnymi plecakami.

Od postoju Baytor ruszamy po prawej (orograficznie) morenie, zostawiając po prawej stronie przełęcz „Ajlama”, następnie po jęziorze lodowca, pokonując strome lodowe „czoło” lodowca, podchodzimy do początku trasy — wschodniej grani (od postoju — 2 godz.).

Krótki opis trasy

Po szerokich zniszczonych półkach (odcinek R1), trzymając się skarp wschodniej grani, wyjść na obniżenie w grzbiecie (szeroka skalna półka), po prawej — „żandarm”. Kontrolny kopiec. Tę część trasy zaleca się przebyć do 8:00, gdyż później zaczyna się spadanie kamieni!

Dalej 80 m po szerokiej zaśnieżonej grani, zostawiając zniszczone skalne stoki po lewej stronie z wyjściem na osypiskowe półki (odcinek R2). Dalej jeszcze 80 m do drugiej charakterystycznej skały na stoku (drugi „żandarm”). Omijany jest po lewej stronie po półkach do drugiego śnieżnego wzniesienia (asekuracja zmienna).

Dalej 80 m stromego śniegu z lodem (odcinek R3), asekuracja przez lądolodowe haki do śnieżnej niecki — przełączki (współdziałanie łączek).

Następnie strome lodowe wzniesienie z cienką warstwą śniegu u góry (odcinek R4). Śnieg trzyma się słabo. Asekuracja zmienna przez lądolodowe haki. W górnej części trasy stromizna lodu jeszcze bardziej wzrasta do 60°–65° (odcinki R5–R7).

Wyjście na Północną grań, następnie na wierzchołek. Spust na północ po trasie 4A kat. trudn. do przełęczy „Ajlama” i dalej ku obozowi szturmowemu.

20. 7. 85

Charakterystyka odcinków trasy