Paszport wejścia

1. Wysokościowo-techniczna klasa.
2. Pasmo Jawglemskie, dolina Hавраз-Dara.
3. Pik 5870 m według północno-wschodniej ściany zachodniego kontrfors
4. Pierwsze wejście 5B kat. trudn. (orientacyjnie)
5. Charakterystyki marszrutu

Ściana: rozciągłość 1385 m. Rozciągłość odcinków 5–6 kat. trudn. – 1155 m (6 kat. trudn. – 80 m, 5 kat. trudn. – 1075 m, 4 kat. trudn. – 230 m). Średnia stromość – 73° (stromość odcinków 5–6 kat. trudn. – 80°). Rozciągłość całego marszrutu 2225 m (6 kat. trudn. – 80 m, 5 kat. trudn. – 1075 m, 4 kat. trudn. – 500 m, 3 kat. trudn. – 470 m, 2 kat. trudn. – 100 m). 6. Zakotwiczono haki: dla asekuracji, dla stworzenia ITO skalne – 104, z nich – 10 lodowe – 12, z nich – 3 zaklinowane – 8. 7. Ilość godzin marszu – 52 (ściana – 47). 8. Ilość noclegów – cztery (jeden na dół), z nich: leżące – trzy, siedzące – jeden. 9. Kierownik drużyny – MSМК Solonnikow Wiktor Aleksandrowicz Uczestnicy: - Antonowski Dmitrij Ihorowicz, MS - Wiediernikow Władisław Walentinowicz, MS - Pawiłajnen Wilho Daniłowicz, KMS - Nazarow Oleg Wasiljewicz, KMS - Miasnikow Władimir Lwowicz, KMS - Bańkowski Michaił Gieorgijewicz, 1-szy sp. razr. 10. Trener drużyny – Solonnikow Wiktor Aleksandrowicz 11. Wyjście z bazy – 10 lipca, powrót – 15 lipca.

Drużyna LOS DSO "Trud"

Rys. 1. Mapa-schemat rejonu. A – baza.

Foto 1. Profil marszrutu po p.-w. ścianie zach. kontrforsu p. 5870 m.

Foto 2. Północno-wschodnia ściana zachodniego kontrfors p. 5870 m.

I. Krótki opis geograficzny i charakterystyka sportowa marszrutu

Pik 5870 m położony jest w Paśmie Jawglemskim pomiędzy wierzchołkami 6047 m i 5539 m. Od piku 6047 m wierzchołek jest oddzielony zapadnięciem, obniżającym się do wysokości 5200 m. W grzbiecie, łączącym te wierzchołki, znajduje się kilka żandarmów, wznoszących się do wysokości 5500 m. W kierunku zachodnim od piku 5870 m odchodzi grzbiet, urywający się na północny wschód skalną ścianą z kilkoma stromymi kontrforsami. Kontrfors na zachód obniża się do wysokości 4900 m. Znajduje się tutaj dość prosty przełęcz, umożliwiający przejście z doliny Hавраз-Dara na lodowiec Grum-Grzymajło poprzez boczne lodowce niewielkiej długości. Północno-wschodnia ściana zachodniego kontrfors piku 5870 m ma różnicę wzniesień około 1000 m i stromość około 70°. Drogi po tej ścianie idą po stromych ścianach, i takie drogi mogą być kilka. Wszystkie one mają 5B kat. trudn. Droga, wybrana przez drużynę, jest najbardziej na lewo na ścianie; droga jest bardzo logiczna, bezpieczna i wystarczająco trudna. Jest to kombinowany marszrut. Najtrudniejsza część to skalna ściana. Ściana jest stroma, we wielu miejscach pokryta lodem, zbudowana z bardzo nietrwałych skał. Podejście pod ścianę i pod górną skalną wieżę jest śnieżno-lodowe, tutaj znajdują się odcinki stromego lodu i sypki śnieg na podłożu lodowca. Po wyjściu na grzbiet kontrfors dalsza droga do wierzchołka po zachodnim grzbiecie jest kombinowanym marszrutem 3-4 kat. trudn.

II. Krótki opis warunków wspinaczkowych w dolinie Hавраз-Dara

Podejście pod marszrut od dolnego kyszłaka Pasor (w ujściu rzeki Hавраз-Dara) wzdłuż ścieżki 30-35 km do jeziora Hавраз-Dara i potem w lewo po morenie i lodowcu pod ścianę – 1,5 godz. Wysokość lodowca pod ścianą – 4200 m. Wysokość grzbietu kontrfors – 5200 m. Skały, z których zbudowane są marszruty w rejonie, są nietrwałe. Na marszrutach znajduje się dużo "żywych" kamieni. Podwyższona kamienistość. Znaczne zlodzenie marszrutów, szczególnie mających północną i zachodnią ekspozycję. Pogoda w rejonie jest niestabilna. Charakterystyczne są cykle pogodowe po 3-4 dni z obfitymi opadami śniegu.

III. Wyjścia rozpoznawcze

Marszruty po ścianie zachodniego kontrfors były obserwowane przez drużynę podczas aklimatyzacyjno-treningowych wyjść 4-5 lipca i 7-8 lipca. Przy tym z przełęczy Soblaznitelnyj marszrut był badany w lunetę z 60-krotnym powiększeniem. Wyznaczono ścieżkę podejścia i stwierdzono, że w głównej, ściennej części marszrut nie jest zagrożony kamieniami. Dolna część może być zagrożona kamieniami w środku dnia.

IV. Plan taktyczny wejścia

Plan taktyczny (patrz arkusz marszrutu) przewiduje wstępne przetarcie (odcinków R0-R5) dołu marszrutu w celu umożliwienia szybkiego przejścia następnego dnia rano przez część marszrutu zagrożoną kamieniami w późniejszym czasie. Dalej, planowano dwie noclegi na ścianie – jeden w centrum, przed stromym centralnym wzniesieniem (odcinek kluczowy) i drugi na lodowym grzbiecie przed górną wieżą. Na trzeci dzień planowano wyjście na grzbiet, i na następny dzień – na wierzchołek. Zejście ścieżką wejścia do początku skalnego kontrfors i potem, omijając go z lewej strony po lodowcu, przez przełęcz – powrót do doliny Hавраз-Dara. Planowano, że pierwszy będzie pracował bez plecaka. Sprzęt i produkty będą minimalne pod względem wagi (patrz dodatek M), co pozwoli nie wyciągać plecaków nigdzie. Szczególną uwagę należy zwrócić na taktyczny wybór ścieżki, aby zminimalizować prawdopodobieństwo uderzenia kam wstieniami. Na marszrucie planowano zastosowanie zaklinowanych elementów, miękkich drabinek, rurowych lodowych haków, specjalnych "ajsbajli" i innych rodzajów nowego sprzętu. Wyznaczony plan wejścia udało się całkowicie zrealizować.

V. Skład grupy szturmowej

Grupa szturmowa: kierownik – MSМК Solonnikow W.A., uczestnicy: MS Antonowski D.I., MS Wiediernikow W.W., KMS Pawiłajnen W.D., KMS Nazarow O.W., 1-szy sp. razr. Bańkowski M.G. Drużyna miała regularną łączność radiową z bazą i grupą obserwacyjną (patrz dziennik obserwacji i łączności radiowej), a także łączność radiową z grupą B.P. Wasiljewa, dokonującego wejścia jednocześnie z drużyną po równoległym, bardziej prawym kontrforsie.

VI. Przebieg marszrutu (Krótkie wyjaśnienie do tabeli głównych charakterystyk)

10 lipca. Drużyna w pełnym składzie wyszła z bazy i podeszła pod marszrut. Marszrut jest w cieniu, zagrożenie kamieniami jest minimalne. Do przetarcia wychodzą Bańkowski, Nazarow i Wiediernikow. Dość trudne jest przejście bergszrunda, gdzie znajduje się lodowa ścianka 10 m (odcinek R0-R1). Z góry nad ścianką wisi śnieg. Ścianka jest przechodzona w raczkach, używane są drabinki i lodowy hak. Dalej lodowy stok i skalna ścianka, na której znajdują się dwa strome (po 15 m) wzniesienia i dużo "żywych" kamieni. Dalej znowu lodowy stok i żleb. Żleb jest przecinany z lewa na prawo. W górę odchodzi stroma skalna grań, z lewej i prawej strony od niej znajdują się zagrożone kamieniami żleby. Po ściance grani 40 m. Pod występem jest zabezpieczony ostatni sznur, i o 20:00 przetarcie zostało zakończone. Noczleg na morenie pod marszrutem.

11 lipca. Wyjście o świcie, o 5:30. Do 7:00 odcinki przetarte są przejdziem i rozpoczęto ruch po skałach stromego, silnie zniszczonego kontrfors (120 m). Pod karniżem jest zabezpieczony sznur i wahadłowo – przejście przez lewy żleb na główną ścianę kontrfors. Po wygładzonych skałach podejście pod zwisający pas (odcinek R6-R7). W obejściu pasa – wejście po wewnętrznym kącie 40 m na stromą, mokrą i oblodzona płytę. Po niej – obejście ściany z prawej strony i 60 m w górę po pionie. Znajdują się niewielkie karniże. Wspinaczka jest trudna, napięta (odcinek R9-R10). Po tym odcinku – skalno-lodowy grzebień, gdzie jest urządzony siedzący nocleg i przetarcie początku głównego bastionu. 40 m po stromych, mokrych, wygładzonych płytach do podstawy wewnętrznego kąta, wyprowadzającego na lewą krawędź ściany. Po kącie – 30 m trudnej wspinaczki. Dalej trzeba było trawersem przejść w prawo, do innego wewnętrznego kąta, i na centralną ścianę, ale skały są bardzo zniszczone i kamienie posypią się prosto na miejsce noclegu. Kończymy przetarcie, i o 20:30 wszyscy są na dole na noclegu. Przebyty został połowę marszrutu i znaczna część centralnej ściany – w sumie 570 m: 200 m przetartych poprzedniego dnia, 300 m do noclegu i przetartych jeszcze 70 m. Wszystkie nowo przebyte odcinki mają 5 kat. trudn. Z przodu pracowali Nazarow i Wiediernikow.

12 lipca. Wyjście o 7:30. Wszyscy zbierają się na końcu odcinka R11-R12. W ten sposób, można pracować dalej – kamienie polecą w bok. Z przodu pionowy wewnętrzny kąt – 40 m i gładka pionowa ściana 60 m – to jest kluczowy odcinek marszrutu. Rzeźba terenu z małymi uchwytami, na ścianie znajdują się dwie szczeliny. Bardzo trudne jest przejście z pierwszej do drugiej szczeliny. Część haków jest używana jako punkty oparcia, stosuje się ruch wahadłowy. W szczelinach używa się zaklinowanych elementów. Wyżej wewnętrzny kąt jest zamknięty karniżem – wahadłowo w lewo na zewnętrzny kąt, i po nim w górę-w lewo (odcinek R14-R15). Trawers po płycie i wejście 40 m po wygładzonym wewnętrznym kącie. Kolejne 40 m po zalodzonych skałach i dalej po sypkim śniegu na lodowym podłożu – wyjście na grzebień, którym kończy się centralna część ściany. Dalszy ruch wzdłuż grzbietu z prawej strony po granicy skał i lodu 120 m i znowu wyjście na grzebień po pionowym wewnętrznym kącie z zwisającym lodem (odcinek R19-R20). Tutaj na śniegu na grzbiecie leżący nocleg. Wyżej noclegu jest jeszcze 80 m po śnieżno-lodowym grzbiecie i są zawieszone liny (asekuracja przez haki, wbite w odsłonięcia skał). Za dzień przebyto 500 m, z nich 70 m przetartych poprzedniego dnia, jeszcze 220 m ściany i 280 m grzbietu pomiędzy centralną ścianą i górną wieżą. Odcinki lodowe są przechodzone w raczkach, wmurowano 4 lodowe haki, ale głównie asekuracja – przez skalne haki.

13 lipca. Wyjście o 6:30. Jest pochmurno, pada śnieg, kasza. Po przejściu przetartych lin – zejście (дюльфер) w zapadnięcie (15 m) i wejście po ścianie górnej wieży. Przy zejściu używa się samowyciągającego się lodoruba. Ściana 120 m, stroma, bardzo zniszczona. Wspinaczka jest bardzo napięta, trudno zorganizować niezawodną asekurację. Bastion kończy się śnieżno-lodowym grzbietem ze skalną wieżą. Przy przejściu odcinka używa się lodowych haków, drabinek. Dalej po nietrudnych skałach i po zachodnim grzbiecie – wyjście na osypną przełączkę – 17:00. Tu jest nocleg. Za dzień przebyto po ścianie 395 m, z nich 80 m grzbietu, przetartych poprzedniego dnia.

14 lipca. Od rana spadło 50 cm śniegu. Widoczność jest ograniczona. O 10:00 wyjście. O 15:00, po przejściu 300 m po śnieżno-lodowo-skalnym grzbiecie, drużyna wyszła na wierzchołek piku 5870 m. Trudny jest kopiec, pozostawiono kartkę o pierwszym wejściu. Grzbiet ma 3-4 kat. trudn., ruch jest mocno utrudniony świeżo spadłym śniegiem. Zejście na przełączkę zajęło 2 godz. Następnego dnia, po zejściu na lodowiec pod pik 6047 m przez przełęcz pomiędzy zachodnim żebrem piku 5870 m i pikiem 5539 m, drużyna wróciła do bazy.

Ocena działań uczestników drużyny

Członkowie drużyny na marszrucie pokazali dobrą i wszechstronną przygotowanie. Drużyna poruszała się po marszrucie bez zwłoki – zdążali się zebrać przy pracy pierwszego, i dlatego poruszali się z prędkością dwójki.

Kierownik drużyny – W.A. Solonnikow

Dodatkowe dane na temat marszrutu

Marszrut, przebyty przez drużynę, jest logiczny i technicznie trudny. Jest to wejście 5B kat. trudn. Główna trudność – skalna część marszrutu, ale trafiają się też śnieżno-lodowe odcinki, wymagające zastosowania techniki lodowej. Ściana ma dużą długość (ponad 1000 m). Dodatkowa trudność, charakterystyczna dla całego rejonu, to nietrwałość skał, co powoduje dodatkowe trudności zarówno podczas ruchu, jak i przy organizacji asekuracji i ruchu grupy. Przy porównaniu tego marszrutu z takimi klasycznymi marszrutami 5B kat. trudn., jak Dih-Tau, Miżirgi, pik Moskiewskiej Prawdy (ścieżka Szabanowa) i szereg innych, zauważamy, że przebyty szlak na pik 5870 m posiada większą trudność techniczną i jest bardziej skomplikowany w planie organizacyjnym.

Drużyna postanowiła nazwać zdobyty pik imieniem znanego leningradzkiego alpinisty i skałolaza, stałego członka drużyny do 1978 r. – Jurija Siemionowicza Manojłowa.

Kierownik i trener drużyny

W.A. Solonnikow

Uczestnicy:

• D.I. Antonowski
• W.W. Wiediernikow
• W.D. Pawiłajnen
• O.W. Nazarow
• M.G. Bańkowski
• W.L. Miasnikow

Tabela głównych charakterystyk marszrutu wejścia na pik 5870 m po północno-wschodniej ścianie

Długość marszrutu – 2125 m (bez osypiska przy podejściu do przełączki) Długość najtrudniejszych odcinków – 1155 m. Średnia stromość marszrutu (ściany) – 73° Średnia stromość najtrudniejszych odcinków – 80°