Paszport wejścia

1. Klasa wejścia — wysokościowa.
2. Rejon wejścia, grzbiet — Pamięr Centralny, grzbiet Akademii Nauk.
3. Szczyt, jego wysokość, marszruta wejścia — pik Komunizma 7495 m południową ścianą.
4. Proponowana kategoria trudności — 6B.
5. Charakterystyka marszruty:
   1. różnica wysokości — 2800 m;
   2. długość odcinków 5–6 kat. sł. — 1200 m;
   3. średnie nachylenie dolnej części — 55°; średnie nachylenie części ściennej — 85°; średnie nachylenie wierzchołkowej części — 50°;
6. Wbijto haki: dla asekuracji, dla stworzenia i.t.o. skalne — 305 szt., lodowe — 20 szt., закладок, петель — 35 szt., dla noclegu skalne — 72 szt.
7. Liczba godzin marszu — 120 godz.
8. Liczba noclegów i ich charakterystyka: 12 noclegów. Z tego: leżących — 1; półleżących — 2; siedzących — 9.
9. Nazwisko kierownika, uczestników i ich kwalifikacje:
   1. Walijew Kazbek Szakimowicz MS — kierownik
   2. Smirnow Wadim Anatoljewicz MSzM — uczestnik
   3. Chryszczaty Walerij Nikołajewicz MS — uczestnik
   4. Gołodow Jurij Fiodorowicz MS — uczestnik
   5. Czepczew Siergiej Gieorgijewicz MS — uczestnik
   6. Łunjakow Grigorij Jewgienjewicz KMS — uczestnik
   7. Szkarban Wiktor Władimirowicz KMS — uczestnik
   8. Suwiga Władimir Iwanowicz KMS — uczestnik
   9. Krutiłow Oleg Jewgienjewicz KMS — uczestnik
10. Trener zespołu — Zasłużony Trener ZSRR, MS Iljinski J.T.
11. Data wyjścia na marszrutę i powrotu: marszrutę rozpoczęto — 29 lipca 1980 r., marszrutę zakończono — 11 sierpnia 1980 r.

Widok ogólny ściany.

Krótkie wyjaśnienie do Tabeli №1

29 lipca 1980 r. o godz. 5:00 zespół przebył brgdzrundę (wysokość 4700 m) Południowej ściany piku Komunizma i rozpoczął wspinaczkę po lewej części centralnego lodowego żlebu ściany. Stopniowo narasta stromizna lodu. Asekuracja jednoczesna i naprzemienna poprzez haki. Do 7:00 zdobyto wysokość około 5100 m. Wyżej żleb się zwęża. Przebyto około 600 m śnieżno-lodowego stoku. Wychodzimy w lewo na skały, ponieważ o 8:00 żlebem zwykle zaczynają lecieć pierwsze kamienie z góry. Skalna „łapa” to duże skalne stopnie, pod stromymi odcinkami których można się schować od spadających kamieni. Nachylenie skał waha się w zakresie 50–90°. Idziemy prosto w górę po wąskim skalnym żlebie z narastającym lodem. Przebyto dwie liny. Żleb przechodzi w wąski, stromy komin — 1 lina. Wychodzimy na nachyloną, pokrytą rumoszem półkę. Po niej w lewo kilka metrów i dalej prosto w górę dwie liny po niewielkim śnieżniku (często lód) i lina po skałach do półki, na której planowany jest pierwszy nocleg. O 11:00 cała załoga zebrała się na tej półce. Zwisająca nad nią ściana zapewnia niezawodną ochronę od spadających kamieni. O 11:00 dwójka wyrusza na dalszą obróbkę. Do 14:00 przygotowano 8 lin poręczowych. Dwójka schodzi na nocleg, gdzie do tego czasu inni przygotowali dwie platformy pod namioty.

30 lipca wychodzimy o 7:30. Przechodzimy zawieszone poprzedniego dnia poręcze. Dalej stromizna skały stopniowo rośnie. Zmienność stromych ścianek, kominów, nachylonych półek. Przebyto jeszcze 400 m skał. Wychodzimy w rejon drugiego noclegu. Po stromym (do 60°) śnieżniku (firn, lód) podnosimy się pod pionową ścianę. Godzina 14:00. Tu we lodzie wyrąbujemy dwie platformy pod namioty. Trzech obrabia skały powyżej w prawo. Do 17:00 zawieszono 7 lin poręczowych. W nocy opad śniegu.

31 lipca wychodzimy o 8:00. Zimno. Skały całkowicie zasypane śniegiem. Trzeba iść w rakach. Przeszliśmy poręcze. Wyżej skalna ściana. Pierwszy idzie bez plecaka. Jednej liny wystarczyło do niewielkiej półki, gdzie planowany jest trzeci nocleg. O 13:00 zaczęliśmy przygotowywać platformy. Jeden namiot trzeba było postawić 20 m niżej. W tym czasie dwójka obrabia skały powyżej. Do wyjścia na „deskę” (duża półka, oddzielająca „łapę” od „brzucha”) — jedna złożona lina. Dalej przecinamy „deskę” w górę w prawo 4 liny. Spadających kamieni prawie nie ma. Lecą pojedyncze kamienie. Stromizna niewielka. Asekuracja poprzez skalne, lodowe haki i występy. Podeszliśmy pod „brzuch”. Tu planujemy nocleg №4.

Posuwamy się w lewo w górę wzdłuż podstawy „brzucha” — 3 liny po lodzie. Skalne haki dla asekuracji wbiliśmy w ścianę. 17:00. Obróbka zakończona. Ponieważ spadające kamienie są rzadkie, zostawiamy na półce poręcze.

1 sierpnia 6:00. Czworo wyszło na dalszą obróbkę. Pozostali przenieśli obóz na dwie niewielkie półki pod „brzuchom”. Od końca poręczy idziemy w górę w prawo po stromych (do 80°) silnie zniszczonych skałach. Bardzo zimno. W górnej części 1-szej liny — niewielki nawis. Pierwszy pokonuje go w kaloszach. Dalej w lewo w górę — dwie liny. Niewielkie nawisy, kominy, wewnętrzne kąty. Nawet w kaloszach wspinaczka złożona. Dla asekuracji — podwójna lina. Skała mocna. Dobrze idą różne „zakładki”.

Podchodzimy do dużego wewnętrznego kąta. Nachylenie średnio około 90°. Miejscami skały przewieszone. Pierwszy idzie wolnym wspinaniem w kaloszach. Dopiero o 17:00 wyszliśmy na górę wewnętrznego kąta. Tu skośna, nachylona półka, na której zaplanowano następny nocleg. Obróbka zakończona, w tym dniu przebyto tylko 4 liny „brzucha”.

2 sierpnia. Wyjście o 8:00. Cały dzień pracowaliśmy na poręczach. Często korzystamy ze strzemion dla przejścia pionowych i przewieszonych odcinków. O 14:00 u górnego końca poręczy zaczynamy przygotowywać platformę. Na półce dużo śniegu. Do 17:00 rozstawiliśmy namioty. Mgła. Idzie drobny śnieg. Zimno.

3 sierpnia. 10:00. Trójka wychodzi na obróbkę. Zaraz nad noclegiem skały przewieszone. Pierwszy idzie na drabinkach. Bardzo zimno. Podnosimy się prosto w górę około 15 m, następnie w lewo na półkę. Nad nią — monolityczna pionowa ściana. Do połowy widać odpowiednie dla asekuracji pęknięcie. Pierwszy idzie wolnym wspinaniem w kaloszach. Zimno. Bardzo skomplikowane. To jedno z najtrudniejszych miejsc na marszrucie. W górnej części zupełnie brak pęknięć. Chwytów bardzo mało. Oprócz tego są one drobne, często boczne.

Dalej idziemy w lewo w górę. Wspinaczka trudna, ale łatwiejsza niż na poprzednim odcinku. Monolit przeplatany jest pasami zniszczonych skał. Przebyto jeszcze jedną linę. Stąd w prawo w górę po silnie zniszczonej skale około 2 lin, i wychodzimy w rejon „pasa kwarcowego”. Według łączności radiowej z obserwatorami okazało się, że do „dobrych” noclegów jest około pół liny. Godzina 17:00. Obróbka zakończona. Za dzień przebyto 5 lin.

4 sierpnia. Wyjście o 9:00. Do podnoszenia się po poręczach używane są strzemiona. Do 12:00 pierwszy przebył zawieszone poręcze. Po silnie zniszczonych skałach przechodzimy jeszcze 20 m i wychodzimy na dobrą półkę. Tu organizujemy 6-ty nocleg. Trzech wychodzi na obróbkę.

• Jedna lina bardzo trudnego trawersu.
• Następnie w górę w prawo przecinamy „pas kwarcowy”.
• Często monolit przeplata się z silnie zniszczoną skałą.

Przebyto jeszcze około trzech lin. Do 17:00 obróbka zakończona.

5 sierpnia. O 9:00 wyszła pierwsza trójka. Wszyscy inni wychodzą o 11:00. Do tego czasu pierwsza trójka przebyła poręcze. Dalej pionowa skała. Zimno. Pierwszy idzie w podwójnych „wibramach”. Wspinaczka trudna. Pierwsza lina wyprowadza na nachyloną półkę. Stąd widać fragment liny na marszrucie Niepomniaszczego. Znajdują się one trochę na prawo od nas.

Dalej:

• W lewo w górę poprzez niewielki nawis.
• Następnie w prawo po ścianie.

Wspinaczka bardzo trudna. Pierwszy idzie bez plecaka na podwójnej linie. Zimno. Kaloszy nie można zastosować. Dalej jedna lina w lewo po stromych skalnych stopniach. Wyżej — pionowy komin, w górnej części przewieszony. Przebywany jest wolnym wspinaniem. Następnie — stroma ściana, monolityczna, chwytów i pęknięć bardzo mało. Dalej skały bardziej zniszczone — 1 lina, i wychodzimy na niewielką półkę. Po lewej i poniżej widać fragment liny po marszrucie Niepomniaszczego. Tu można urządzić nocleg. Drugą platformę robimy trzy liny niżej, ponieważ drugi namiot nie zdąży podejść do zmroku. Dopiero o 19:00 rozstawiliśmy namioty. Wysokość w przybliżeniu 6900 m. Silny zachodni wiatr. Widocznie z tego powodu nasilił się spadający kamienny grad.

6 sierpnia. Dziś dzień obróbki „bastionu”. O 10:00 trójka wychodzi na obróbkę. W tym czasie dolny namiot dołącza do górnego. Od namiotów w górę w prawo po nachylonej półce jedna niepełna lina. Następnie idziemy prosto w górę w kierunku ogromnego wewnętrznego kąta, przecinającego „bastion”. Zimno. Skały strome, często zniszczone.

• Dwie liny wyprowadzają do podstawy „bastionu” — stromego, zwężającego się wewnątrz komina.
• 1 lina bardzo trudnego wspinania w rozporze.
• Dalej — strome ścianki. Na końcu liny trzykrotnie używany jest i.t.o.
• Dalej — monolityczne wielkoblockowe skały, przecięte szerokim kominem.
• Jeszcze jedna lina bardzo trudnego wspinania.

Złożoność „bastionu” okazała się wyższa od przewidywanej. Zawieszono 6 lin. Haki, wzięte dla obróbki, skończyły się. Godzina 17:30, decydujemy się zejść. Obróbka zakończona. Do wyjścia na górę „bastionu” pozostała jedna lina trudnych skał.

7 sierpnia. W nocy i rano opad śniegu, wiatr. Widoczność 20–30 m. Z góry schodzą lawiny. Wyjście o 10:00. Załoga przebyła poręcze. W rejonie końca poręczy — prawdziwa zamieć. Za 1 godz. pierwszy przebył od końca poręczy 10 m. Wszystko zasypane śniegiem. Z góry schodzą lawiny, z dołu wieje huraganowy wiatr. O 16:00 decydujemy się zejść na miejsce poprzedniego noclegu. O 19:00 wszyscy już są w namiotach. Opad śniegu, wiatr nie ustają.

8 sierpnia. O 11:30 wychodzi dwójka na obróbkę ostatnich metrów „bastionu”. Wszystko zawalone śniegiem. Gęsta zachmurzenie poniżej nas na poziomie około 6000 m. O 14:00 znów zamieć. Od końca poręczy — trudne wspinanie. Często używany jest i.t.o. Stromo. Ostatnie 10 m skały przewieszone. Z góry stale schodzą lawiny. Z dołu — huraganowy wiatr. Dopiero o 19:00 pierwszy wychodzi na górę „bastionu”. Obróbka zakończona. O 20:00 dwójka powraca do namiotów.

9 sierpnia. Rano pogodnie, zimno. Wychodzimy o 8:00. Po zawieszonych poręczach wychodzimy na górę „bastionu”. Tu pod skałą — dobre miejsce na nocleg. Po raz pierwszy za całe wejście udaje się urządzić platformy dla noclegu leżącego. Wysokość w przybliżeniu 7100 m.

10 sierpnia. Wychodzimy o 9:30. Po nachylonych płytach, zasypanych śniegiem, obchodzimy z prawej strony przewieszoną skałę — dwie liny. Asekuracja naprzemienna, poręcze. Dalej w lewo w górę po nachylonej lodowo-śnieżnej półce — trzy liny. Dochodzimy do jej zakrętu w prawo. Stąd prosto w górę po zniszczonych skałach do pasa ostatnich stromych skał. Tu — niewielkie nawisy, kominy. Jedna lina trudnego wspinania wyprowadza na bardziej łagodną (40–45°) wierzchołkową część. Dalej idą dwie liny skał o budowie gontowej — to ostatnie poręcze. Tu zostawiamy plecaki i idziemy w stronę „żółtych wrót”. Od nich ostatnie 100 m — i jesteśmy na wierzchołku piku Komunizma 7495 m. O 18:30 cała załoga weszła na wierzchołek. Zdjęto kartkę grupy zbiórki CSU i UkrSowiet DSO „Spartak” pod kierownictwem W. Tkaczenko. Mgła. Bardzo zimno. Szybko schodzimy do plecaków i dalej w dół po grani w stronę płaskowyżu Prawdy. W rejonie skał na wysokości 6900 m zanocowaliśmy. Następnego dnia do 20:00 zeszliśmy do obozu bazy na „gruzińskich”.

Tabela podstawowych charakterystyk marszruty wejścia

Przejście drugiej połowy odcinkó №12–14

Wyjście o 9:00. Stanęliśmy na biwak o 19:00. Namioty na różnych poziomach. Noclegi siedzące. Godzin marszu 10 godz. Silny wiatr. Wysokość 6900 m.

6 sierpnia 1980 r. Dzień obróbki „bastionu”.

Długość marszruty — 3595 m. Różnica — 2800 m. Długość części ściennej (około 90°) — 975 m. Wbito haki: skalne — 305 szt., закладки — 33 szt., pętle — 2 szt., lodowe — 20 szt., i.t.o. — 16 szt. Dni marszu — 13, godzin marszu — 120 godz.

Taktyka przeprowadzenia wejścia

Podczas wejścia, za wyjątkiem pierwszego i ostatniego dnia, była zastosowana taktyka wstępnej obróbki z pośrednich noclegów.

Od 14:00 do 15:00 zespół posuwał się po wcześniej obrabianym odcinku. Następnie 3–4 uczestników wychodziło na dalszą obróbkę, a pozostali przygotowywali platformy pod namioty.

Na bardziej złożonych odcinkach na obróbkę trzeba było poświęcać:

• pełny dzienny czas („brzuch”),
• a niekiedy i więcej („bastion” w warunkach najsilniejszej niepogody).

Podczas obróbki starano się całkowicie wykorzystać zabrane na marszrutę 360 m liny głównej i osiągnąć odpowiednią dla noclegu półkę. Zwykle za dzień udawało się obrabować 5–8 lin skał.

Wyciąganie plecaków nie było stosowane. Uczestnicy pokonywali pionowe i przewieszone odcinki poręczy za pomocą strzemion i zacisków. W wyjątkowych przypadkach na 2-ch odcinkach była użyta „wędka”.

W celu bezpieczeństwa dla noclegów były wybierane miejsca dobrze chronione skalnymi nawiskami, zwisającymi ściankami. Na noclegach №1, 4, 7, 12 pozostawiono kontrolne tury.

Dolna część ściany (lodowy żleb) była przebyta za jeden dzień bez wstępnej obróbki z uwagi na zagrożenie kamiennym gradem i niezbyt wysoką trudność odcinka.

Opisana taktyka wejścia była wcześniej zastosowana przy wejściu na pik Rossija (6852 m) po bastionie południowo-wschodniej ściany w 1979 r. To wejście było jak gdyby poprzedzającym etapem przygotowania do wejścia na południowej ścianie piku Komunizma.

Zgodnie z planem taktycznym, wypracowanym przed wejściem, na przejście ściany zaplanowano 12 godzin marszu i 2 dni rezerwowe na niepogodę.

Na wierzchołek weszliśmy na 13-ty dzień wejścia, wykorzystując jeden dzień rezerwowy.

Na marszrutę wzięto 37,9 kg produktów z obliczeń średnio 350 g suchego produktu na 1 człowieka na dzień. Przy tym:

• W ciągu pierwszych trzech dni marszu planowano około 400 g.
• Na pozostałe dni — po 300 g.

Ponieważ planowaliśmy dość długotrwałe pod względem czasu dni robocze (od 8 do 11 godz. marszu), to przygotowano indywidualne pakiety obiadowe o wadze 103 g każdy (wchodzi w ogólny ciężar dziennego przydziału).

W chwili wyjścia waga ładunku publicznego na każdego uczestnika wynosiła 11,4 kg, uwzględniając grupowe wyposażenie (patrz dodatek). Łącznie z osobistym wyposażeniem ciężar plecaka sięgał 17–18 kg.

Zdjęto kartkę 10 sierpnia 1980 r. o 17:00 grupy zbiórki CSU i UkrSowiet DSO „Spartak” w składzie:

1. Tkaczenko W. — kierownik
2. Wasilenko Ju.
3. Kałoszin S.
4. Rumyćenko A.
5. Summer W.

1. Sposób asekuracji:
   • Ө — stojąc
   • — p/вис
   • Ф — „вис”
2. Nocleg:
   • — leżący
   • © — siedzący; półleżący
   • © — wiszący
3. Usypisko
4. Firn; lód
5. Trawa, krzewy
6. Drzewo
7. Komin
8. Wewnętrzny kąt
9. Kork
10. Żleb
11. Ściana
12. Szczelina
13. Płyta
14. Pozioma półka
15. Grot
16. Nisa
17. Nawis
18. Balkon
19. Szczelina (wspinanie wolne)
20. Szczelina z i.t.o.
21. Huśtawka
22. Podjazd wspinaniem wolnym:
    • 1 2 3 4&nbsp