Sprawozdanie

O pierwszym wejściu na w. Novgorodskiego Ju. (3462 m) Granią Zachodnią. Orientacyjnie 1B skal. Przejście alpinistów Klubu Górskiego SKGMI "Krokus" z Władykaukazu, 23 maja 2009 r.

Pod kierownictwem Jurija Wasiljewicza Lewkowskiego.

Paszport wejścia

1. Kategoria wejścia: skalna
2. Rejon wejścia: Kaukaz, dol. rz. Cadžiudon, 2,8
3. Szczyt, droga: Novgorodskiego Ju. (3462 m), Grań Zachodnia
4. Przewidywana kat.: 1B skal., p/w
5. Charakterystyka drogi:

Różnica wysokości - ok. 300 m Długość drogi – 650–700 m Długość odcinków: 2, 3 kat. trudn. – 250–300 m średnie nachylenie zasadniczej części drogi – 40°

6. Ubezpieczenie na występach skalnych
7. Ilość godzin/dni marszu – 5/1
8. Ilość noclegów: 1 — na biwakach
9. Kierownik: Ju. W. Lewkowski – KMS

Uczestnicy:

• Grigoriew P. W.
• Jeriemiejewa N. A.
• Iwaniejew N. A.
• Kabołow A. Ju.
• Kokojew D. W.
• Prilepin I. W.
• Porchun O. A.
• Ramonow A. A.
• Sielezniow W. A.
• Sielezniow S. A.
• Techow W. Ch.
• Fieofanowa J. W.
• Cchowriebów A. L.
• Czernikowa O. Ju.

10. Trener: Lewkowski Jurij Wasiljewicz, KMS
11. Wyjście na drogę z biwaku: 23 maja 2009 r.

Powrót na biwak: 23 maja 2009 r.

12. Organizacja: GK SKGMI "Krokus"

Szczyt Novgorodskiego Ju. od zachodu

Schemat doliny Cadžiudon

Krótki przegląd rejonu wejścia

Szczyt Novgorodskiego Ju. (3462 m) położony jest w dolinie rz. Cadžiudon, u końca północnego ramienia masywu Archon. Od południa wierzchołek ograniczony jest przełęczą Osypnoj (3300 m), za którą znajdują się szczyty Pakota Północna (3505 m), Pakota Południowa (3530 m). W kierunku północnym ciągnie się długa skalna grań, kończąc się w międzyrzeczu Cadžiudonu i Fiagdona.

Masyw szczytu zbudowany jest ze zwietrzałych łupków. W kierunku zachodnim i wschodnim z masywu schodzą strome, usypiskowe stoki, poprzecinane żlebami.

Szczyt nazwany jest imieniem Jurija Aleksandrowicza Novgorodskiego (1940–2009), znanego alpinisty Osetii Północnej: KMS, instruktor 2 kat., zdobywca złotych medali na Mistrzostwach ZSRR w klasie trawersów (trawers grzbietu Sugan) w 1966 r., wielokrotny medalista Mistrzostw w wspinaczce skałkowej.

Przygotowania do wejścia

Podczas przygotowań do wejścia zostały przestudiowane dostępne materiały, określono położenie szczytu, przeprowadzono wstępną rewizję i ocenę drogi, sposób podejścia i miejsce na biwak, zasady łączności radiowej. Stwierdzono, że łączność radiową wskazane jest utrzymywać z Władykaukazem, na trasie możliwa jest łączność mobilna.

Opis podejścia

Do biwaku (2700 m), położonego w górnym biegu doliny Cadžiudon (Rezerwat Północnoosetyński), prowadzą dwie drogi. Obie rozpoczynają się od osiedla Charisdżyn (1400 m).

Do osiedla Charisdżyn możliwy jest dojazd:

• autobusem rejsowym „Władykaukaz–Charisdżyn” z Dworca Autokarowego nr 2 Władykaukazu,
• samochodem.

Droga pierwsza. Od wsi idziemy gruntową drogą wzdłuż prawego brzegu rzeki Fiagdon, mijając rozwidlenie dróg na przełęcz Archon. Po 1–1,5 km podchodzimy do miejsca wpadania rzeki Cadžiudon do rzeki Fiagdon. Przechodząc rzekę Cadžiudon po moście, skręcamy w prawo, wznosimy się w górę drogą lub stromym trawiastym zboczem do ruin starej wieży. Schodzimy do rzeki Cadžiudon, przechodzimy ją po kamieniach lub po prowizorycznym moście z bali. Dalej poruszamy się w lewo w górę po niewyraźnie zarysowanej ścieżce wśród gęstych zarośli, która po 2–2,5 godz. wyprowadza na koniec drogi gruntowej w środkowej części doliny.

Dalej:

• Idziemy wyraźnie zarysowaną ścieżką, biegnącą trawiastymi zboczami dna doliny wzdłuż lewego brzegu rzeki Cadžiudon.
• Wznosimy się na trawiasty pagórek do koša, za którym po 30 min podchodzimy do niewielkiego górskiego oczka wodnego po lewej stronie doliny.
• Obok oczka wodnego znajduje się dogodne miejsce na biwak (dolny biwak).

Od wsi Charisdżyn 4–4,5 godz.

Dalszy ruch w kierunku górnego biwaku przebiega:

• Po trawiastych, łagodnych zboczach dna doliny.
• Na końcu — po trawiasto-usypiskowym zboczu średniego nachylenia, z licznymi skałami wzdłuż lewego brzegu rzeki (1 godz).

Dogodne miejsce na biwak znajduje się obok źródeł rzeki Cadžiudon. Od wsi Charisdżyn 5–6 godz.

Podczas przechodzenia pierwszą drogą pojawia się trudność:

• Przy przechodzeniu przez rzekę Cadžiudon w dolnej części drogi.
• Podczas przemieszczania się ścieżką wśród zarośli.

Wskazana jest druga droga podejścia do biwaków.

Droga druga. Od wsi idziemy drogą gruntową wzdłuż prawego brzegu rzeki Fiagdon. Po 10 min, w miejscu rozwidlenia dróg, biegnących w górę doliny Fiagdon i na przełęcz Archon, skręcamy w prawo, przechodzimy po stałym moście przez rzekę Fiagdon i zaczynamy wspinać się stromym serpentynem drogi gruntowej w kierunku przełęczy Archon. Tę część drogi można przebyć samochodem. Po 1–1,5 godz. marszu, w lewo od drogi, po trawiastym stoku odchodzi wyraźnie widoczna ścieżka (w tym miejscu droga robi stromy zakręt; powyżej znajdują się zabudowania fermy, z wąskiej doliny wypływa potok; dobre miejsce na odpoczynek). Idziemy tą ścieżką, która przechodzi w drogę gruntową, zarastającą gęstą trawą i krzewami, biegnącą trawersem po trawiastym zboczu, wchodząc w dolinę Cadžiudon. W środkowej części doliny droga gruntowa się kończy. Dalszy ruch w górę doliny odbywa się ścieżką wzdłuż lewego brzegu rzeki Cadžiudon (patrz: droga pierwsza).

Opis drogi

Od biwaku w górnym biegu dol. Cadžiudon, skręcając w lewo, przechodzimy przez rz. Cadžiudon po kamieniach. Wznosząc się na lewobrzeżną morenę rzeki, przechodzimy na drugą jej stronę, schodząc pod duży morenowy pagórek od zachodniej strony w. Pakota Północna.

Wspinamy się po stromym usypiskowym stoku prawej strony pagórka. W jego górnej części idziemy trawersem w lewo w górę po dużej i średniej wielkości rumowisku w kierunku zniszczonego kontrfors, schodzącym od dużego żandarma położonego pomiędzy wierzchołkami Pakota Północna i Novgorodskiego Ju.

Dalej:

• Wspinamy się na kontrfors w jego szerokiej środkowej części.
• Schodząc na drugą stronę kontrforsa, poruszamy się w lewo trawersem po stromym usypiskowym stoku do szerokiej przełączki w środkowej części Grani Zachodniej wierzchołka.

Odcinek R0–R1. Wspinaczka na przełączkę odbywa się po zniszczonych, niewyszukanych skałach i stromym rumowisku (1–2 kat. trudn., 40°, 80–100 m).

Odcinek R1–R2. Skręcając w prawo, wznosimy się po stromych, zniszczonych skałach (1–2 kat. trudn., 35–45°, 100 m) na pierwsze wzniesienie grani. Schodzimy z pierwszego wzniesienia na szeroką, usypiskową przełączkę pod drugim wzniesieniem.

Odcinek R2–R3. Przechodzimy drugie, rozciągnięte wzniesienie po zniszczonych skałach (2–3 kat. trudn., 40–50°, 170–180 m, odcinek kluczowy).

Odcinek R3–R4. Trzecie wzniesienie grani przechodzimy po zniszczonych skałach (1–2 kat. trudn., 35–45°, 140–150 m), za którym po niezbyt trudnej grani (120 m) wychodzimy na wierzchołek. Od biwaku 5 godz.

Rekomendacje

Droga logiczna, obiektywnie bezpieczna, przejezdna o każdej porze roku. Ubezpieczenie na trasie na występach skalnych. Zalecana dla grup szkoleniowych.

Zejście z wierzchołka odbywa się Grań Południową na przełączkę pomiędzy wierzchołkiem a dużym, zniszczonym żandarmem. Dalej schodzimy szerokim, usypiskowym żlebem (możliwy śnieg), wychodząc w lewo na szeroką część usypiskowego kontrforsa.

Zdjęcia wierzchołka, drogi

Wierzchołek Novgorodskiego Ju. od zachodu (z dol. Cadžiudon)

Wierzchołki północnego ramienia masywu Archon od wschodu

Początek drogi 1B Gr. Zach.

R1 Pierwsze wzniesienie

Wierzchołek Novgorodskiego Ju. od południa