Pierwsze wejście na wierzchołki Zachodni i Wschodni oraz trawers masywu Uraloczka zostały wykonane w dniach od 14 do 18 lipca 1961 r. przez grupę w składzie:
- Riazanow W.W. — kierownik grupy, mistrz sportu.
- Riabuchin A.G. — 1-sza kat. sport.
- Samochwałow W.W. — 1-sza kat. sport.
- Benkin W. — 1-sza kat. sport.
- Czernow W.I. — 1-sza kat. sport.
Wierzchołek Uraloczka znajduje się w grani rozdzielającej cyrki Ułłu-Auz i M. Uky, pomiędzy wierzchołkami Archimedes (4100 m) i Думала-Тау (4557 m).
Przewyższenie nad lodowcem M. Uky — 700 m, nad l. Ułłu-Auz — 800 m. Wierzchołek Uraloczka — dwugłowy: Zachodni (4270 m) łączy się 200-metrowym siodłem z Wschodnim (4300 m).
Na północ (w cyrk M. Uky) z wierzchołka Zachodniego prowadzą dachówkowate płyty pokryte lodem i śniegiem narzutowym; na południe (w cyrk Ułłu-Auz) — ściany.
Skały budujące masyw — granity z dużą zawartością kwarcu. Szczeliny płytkie, wypłukane. Powierzchnia skał chropowata, miejscami dziurkowata, przypominająca powierzchnię sjenitów.
Droga od obozu prowadzi prawym (orograficznie) brzegiem doliny Мижирги do drugiego dopływu rzeki Мижирги (2570 m) i następnie prawym brzegiem tegoż dopływu w górę aż do jęzora lodowca M. Uky (3250 m). Pod jęzorem lodowca znajdują się dobre zielone place, gdzie można rozbić biwak. 3270 m. Od obozu do biwaku 4 godz. podchodowe.
Wyjście z biwaku o 3:00. Przedarłszy się przez morenę końcową, grupa posuwa się wzdłuż lodowcowego potoku. Lodowiec równy, bezpieczny do przejścia. Po 40 min marszu w górę (3550 m) po lodowcu (w środkowej części) grupa skręca w prawo w stronę wyraźnie zaznaczonej depresji w grani — przełęczy z cyrku M. Uky do cyrku Ułłu-Auz, wysokość 3900 m — pomiędzy wierzchołkami Archimedes i Uraloczka.
Do przełęczy prowadzi śnieżno-lodowy stok (350 m w pionie) o nachyleniu w dolnej części 40–45°, w górnej 45–50° (patrz zdjęcie I). W górnej części stok lodowy przecinają na całej szerokości dwie szczeliny, miejscami zawalone śniegiem. Stok przechodzi się na rakach z ubezpieczeniem na hakach w górnej części (7 haków lodowych).
Pod przełęczą na stoku znajdują się dwie niecki (w prawej niewielki zbiornik wodny). Niecki obchodzi się po lewej zgodnie z kierunkiem marszu.
Od przełęczy w stronę wierzchołka Zachodniego Uraloczki prowadzi wejście po zasnieżonych skałach średniej trudności (zdjęcie I). Na grani występują 4 żandarmy o wysokości 20–25 m.
- Pierwsze dwa żandarmy obchodzi się po prawej polkami.
- Ostatnie przechodzi się frontalnie, ze zjazdem na krótkie śnieżne siodło (zdjęcie 1, 2, 3).
Łagodna śnieżna grań (150 m) i łatwe zasnieżone płyty długości 100 m prowadzą do płytkiej (15 m) depresji przed wierzchołkiem Zachodnim.
Na płytach przed depresją — nocleg. Do depresji zjeżdża się z ubezpieczeniem przez uskoki.
Z depresji grań (długości 100 m) z odcinkami stromych płyt (40°, zdjęcie 4, odcinek 1). Dla ubezpieczenia wbito 4 haki skalne.
Płyta (o nachyleniu 45°, zdjęcie 4, odc. 1) podprowadza do skalnego uskoku (wysokość 12–15 m). Odsuwamy się w lewo.
Przy trawersie płyty (odc. 2):
- Wbity jest 3 skalnych haków.
- Przy wyjściu na górę uskoku — 2 skalne haki.
Na górę uskoku (odc. 3) plecaki były podciągane na linie. Odsuwamy się z ubezpieczeniem przez 2 skalne haki w prawo wzdłuż szczeliny i po spękanych płytach długości 80 m i o nachyleniu 40–45° podchodzimy do romboidalnego żandarma (zdjęcie 4, odc. 5).
Część romboidalnego żandarma obchodzimy po lewej wzdłuż szczeliny u podstawy żandarma. Dla ubezpieczenia wbito 2 skalne haki. Wyjście do depresji za żandarmem prowadzi po skałach typu "baranie łby", zalanymi lodem narzutowym (długość 15 m, nachylenie 65–70°). Wbite 3 skalne haki. Przy wyjściu na skały ze szczeliny mocno odchyla — trudne psychologicznie miejsce. Plecaki (od początku obchodu) na żandarm były podciągane na linie.
Pomiędzy żandarmem i wieżowatym wierzchołkiem znajduje się depresja 5 m głębokości i 1,5–2 m szerokości.
Z prawej strony w depresji pomiędzy wieżą i odłupanym ostrym kamieniem znajduje się 2-metrowy komin, z którego można przenieść się na półkę, prowadzącą podobno do obejścia wieży po prawej.
Próba obejścia nie zakończyła się powodzeniem. Po spędzeniu dwóch godzin, grupa przebyła 30-metrową drogę po wąskiej półce i skomplikowanych skałach w stronę wewnętrznego kąta na wieży, wbijając przy tym 7 skalnych haków.
Monolityczne, gładkie, zupełnie pionowe skały tworzące wewnętrzny kąt, brak szczelin i przewieszone u góry gzymsy zmusiły grupę do powrotu do depresji.
Od depresji w górę prowadzą bardzo trudne skały. Jest to pierwszy odcinek kluczowy o wysokości 35 m (zdjęcie 5 i fragment "А").
Z depresji 1 metr w lewo — wewnętrzna półka w odległości 2 metrów, nad którą wystaje kwadratowy kamień. Dla wyjścia na kamień wbija się 2 haki.
Z kamienia po zewnętrznym kąciku — wyjście na pochyłą chropowatą półkę, uchodzącą w prawo do góry z załamaniem po 3 metrach w prawo w dół. Dla wyjścia na półkę wbija się jeszcze 2 haki.
W ten sposób, na 5-metrowym odcinku wbija się 4 skalne haki jako dodatkowe punkty oparcia i dla ubezpieczenia.
Z lewej strony nad półką wystaje gzyms — stromy i pochyły u góry. Pod nim wbija się hak i zawiesza drabinkę. Z prawej — w cienką szczelinę wbija się hak dla podciągnięcia.
Skały przewieszone (drabinka nie dotyka ścianki). Stojący na drabince ubezpieczający przyciąga przez prawy hak do skały.
Idący pierwszy:
- wbija dwa haki szlamburowe i przekłada na nie drabinki;
- w górnej części półki-miski wbija hak, przez który pierwszy wychodzi na półkę-miskę;
- wbiwszy jeszcze jeden hak i zawiesiwszy drabinkę, pierwszy wychodzi na półkę pod charakterystycznym wystającym rdzawym kamieniem;
- wbijając 3 haki, pierwszy wychodzi w prawo do góry na róg występu;
- wspiąwszy się na 2,5 m na drugi i trzeci róg-występ, pierwszy wbija hak szlamburowy i, zawiesiwszy drabinkę, wychodzi na wąską pochyłą półkę, nad którą znajduje się charakterystyczna ścianka z pewnym przewieszeniem.
Równolegle do półki biegnie szczelina, wzdłuż której, wbijając 8 haków dla zacięcia, pierwszy przechodzi do prawej strony ścianki.
Wbiwszy w górną część ścianki dwa haki szlamburowe, pierwszy zacięciem po drabinkach wychodzi na górę ścianki (zdjęcie 5 i fragment "А"). Tu znajduje się punkt kontrolny.
8 metrów po chropowatych nie stromej płytach prowadzi do półki o szerokości 60–70 cm, nad którą wznosi się 7–8 metrowa ścianka. Trawersując ściankę w lewo zgodnie z kierunkiem marszu (3 skalne haki), wychodzi się na jeszcze jedną pochyłą półkę o szerokości do 1 m i długości 2–2,5 m. Te półki — jedyne miejsce na nocleg.
Na półkach może się zmieścić do noclegu w pozycji siedzącej:
- na dolnej i górnej półce — po 3 osoby;
- nad drugą półką na występie, przypominającym krzesło — jeszcze jedna osoba, ponadto;
- na górze ścianki — jeszcze jedna.
Łącznie może się zmieścić do noclegu w pozycji siedzącej 8 osób. Grupa spędziła noc w pozycji siedzącej na trzech miejscach.
Od tego noclegu rozpoczyna się marsz po ostrym, prawie poziomym grzebieniu czarnych skał (fragment "B"). Grzebień przewiesza się w stronę cyrku Ułłu-Auz, na północ zaś opadają płyty o nachyleniu 70°. Ruch odbywa się od strony północnej, trzymając się rękoma za grań i maksymalnie odchylając od stromego stoku. Dla ubezpieczenia wbito 3 skalne haki.
Za grzebieniem rozpoczyna się żółty żandarm o wysokości 12 m z gładkimi pionowymi ścianami. Żandarm obchodzi się po lewej zgodnie z kierunkiem marszu. Pierwsze 3 m stanowią płytki pionowy komin (3 skalne haki), przechodzący w wewnętrzny kąt o wysokości 4 m i nachyleniu 75° (2 skalne haki).
Następnie ruch odbywa się w kierunku płyt grani po niewyraźnie zaznaczonym zewnętrznym kącie, o długości 10 m i nachyleniu 65–70° (4 skalne haki). W kominie i wewnętrznym kącie znajduje się śnieg i fragmenty lodu narzutowego, mocno utrudniające przejście. 7-metrowy odcinek wygładzonych skał zalanymi lodem narzutowym (wbito 2 skalne haki) prowadzi do płyty o nachyleniu 40° i długości 15–17 m (fragment "В"). Płyta pokryta jest lodem narzutowym i cienką warstwą śniegu. Przechodzimy płytę wzdłuż szczeliny u dolnej krawędzi w prawo aż do ograniczającej ją pionowej ścianki o wysokości 4 m (5 skalnych haków). Następnie ruch odbywa się po płycie w górę wzdłuż ścianki z wyjściem za wewnętrznym kątem w lewo do góry. Wbite dla stworzenia sztucznych punktów oparcia i ubezpieczenia 8 skalnych haków. Wychodzimy w prawo na grań po monolitowych skałach długości 20 m i o nachyleniu 70°. Wspinaczka bardzo trudna — brak zaczepów, dla ubezpieczenia wbito 6 skalnych haków.
Do wierzchołka (2 liny) prowadzi porozrywana grań. Skały monolitowe. Przechodzi się z ubezpieczeniem przez:
- uskoki;
- 2 skalne haki.
Wysokość wierzchołka Zachodniego wynosi 4270 m. Ściana 370 m. Na wierzchołku składamy kopiec kamienny.
Zjazd na siodło pomiędzy wierzchołkiem Zachodnim i Wschodnim rozpoczyna się od rozpadliny, a następnie prowadzi po ostrym skalnym grzebieniu aż do śnieżnika (2 liny, ubezpieczenie przez uskoki). Po śnieżniku idą płyty (długość 40 m, nachylenie 40–45°), 20-metrową ścianą urywające się ku siodłu. Zjazd po linie na karabinku (zdjęcie 6).
Na siodle można urządzić wygodny nocleg na śniegu. Silnie porozrywane skały siodła obchodzi się od północy po śniegu (zdjęcie 7).
Na wierzchołek Wschodni (4300 m) prowadzi stromy rozczłonkowany grzebień, przewyższenie wierzchołka nad siodłem — 100 m.
25-metrowy wąski pochyły komin (dla ubezpieczenia wbito 4 skalne haki) wyprowadza na niewielkie śnieżne ramię. Od ramienia w prawo do góry uchodzi wąski (2–2,5 m) żleb pokryty lodem narzutowym. Długość żlebu — 20 m. Przechodzi się z wykuwaniem stopni i ubezpieczeniem przez 4 skalne haki wzdłuż prawego (względem kierunku marszu) brzegu.
Wychodzimy na grań i trawersem w prawo po polkach zsuwamy się do żlebu prowadzącego do wierzchołka (długość 40 m). Ubezpieczenie przez:
- uskoki;
- 3 skalne haki.
Punkt kontrolny znajduje się pod wierzchołkowym ogromnym głazem.
Zjazd z wierzchołka odbywa się po południowym żebrze w cyrk lodowca Ułłu-Auz.
Przez szczelinę pomiędzy wierzchołkowym ogromnym głazem i odłupaną od południa skałą przechodzimy na wschodnią stronę i z wschodu obchodzimy głaz po półkach z trawersem w dół na żebro.
Dalszy zjazd prowadzi wzdłuż żebra. Z prawej strony pozostają śnieżniki, z lewej na 20–30 metrów wyżej — kalenica żebra, urywająca się na wschód i na południe ścianami. Zjazd stromy, ścianki przechodzą w strome załamania.
Odsunięcie się w prawo nie jest celowe ze względu na:
- niebezpieczeństwo spadających kamieni;
- występowanie w okolicy śnieżników bardzo śliskich stromych skał typu "baranie łby".
Odsunięcie się na samo żebro również nie jest wskazane, ponieważ jest ono mocno porozrywane. Żebro cały czas opada w prawo w dół. Zgodnie z tym porusza się grupa. W dolnej części "baranie łby" pod śnieżnikami przechodzimy trawersem w prawo w dół (względem kierunku marszu) z wyjściem na prawy brzeg tego specyficznego szerokiego żlebu.
Po obejściu wierzchołkowych skał zjazdy były prowadzone metodą "düłfer" (40 m).
- Pierwszy — po kalenicy żebra do niewielkiej depresji.
- Drugi — z depresji w prawo z żebra na śnieżnik.
- Trzeci — ze śnieżnika, zjeżdżając w lewo na szeroką pochyłą półkę.
- Po półkach zsuwamy się na 15 metrów w lewo.
Czwarty i piąty — z półki w dół w stronę górnej części żlebu, uchodzącego na duży śnieżnik.
Przecinamy po trudnych skałach górną część żlebu (dla ubezpieczenia wbito 3 skalne haki) i wychodzimy ku styku żebra i wychodzącego z niego kontrafortu.
Szósty — od styku na śnieżną półkę. Tu na śniegu jest dobry nocleg. Na skałach znajduje się punkt kontrolny.
Z noclegu zsuwamy się w dół po szerokim żlebie pomiędzy żebrem i oderwanym od niego kontrafortem, trzymając się brzegu kontrafortu — 4 zjazdy "düłfer". Dziesiąty zjazd "düłfer" prowadzi do "baranich łbów", urywających się na zachód ścianą. Odsuwamy się na 100 m w prawo ku białym skałom.
Jeszcze dwa zjazdy "düłfer" z odsunięciem w prawo, i jesteśmy na piargu. Zjazd po piargu na lodowiec Ułłu-Auz nie przedstawia trudności, jednak piarg jest bardzo często ostrzeliwany spadającymi z góry kamieniami. Drogą wzdłuż prawego brzegu lodowca Kundiüm-Мижирги grupa powraca do obozu Bezengi.
Podczas przejścia trasy wbito haków:
- Wyjście na przełęcz — 7 lodowych.
- Wejście do pierwszego odcinka kluczowego — 16 skalnych.
- Pierwszy odcinek kluczowy — 22 zwykłych skalnych i 5 szlamburowych (nie licząc haków wbitych podczas próby obejścia).
- Wejście do drugiego odcinka kluczowego — 14 skalnych.
- Drugi odcinek kluczowy — 19 skalnych.
- Wyjście na wierzchołek Zachodni — 2 skalne.
- Wejście na wierzchołek Wschodni — 11 skalnych.
- Zjazd z wierzchołka Wschodniego na lodowiec Ułłu-Auz — w celu zjazdów "düłfer" — 12 skalnych haków i dla ubezpieczenia — 3 skalne haki.
Łącznie wbito dla ubezpieczenia i w charakterze dodatkowych punktów oparcia: 71 zwykłych skalnych haków, 5 haków szlamburowych i 7 lodowych. Poza tym dla zjazdów "düłfer" wbito 12 skalnych haków.
Przebieg trasy według dni:
1 dzień
- Wyjście z a/л Безенги na nocleg pod jęzor lodowca M. Uky — 4 godz. podchodowe.
- Wyjście po obiedzie.
2 dzień
- Nocleg pod jęzorem lodowca — nocleg pod wieżą wierzchołka Zachodniego (8 godz. podchodowych od 5:00 do 13:00).
- Od 14:00 do 20:00 (6 godz.) dwójka Riabuchin — Riazanow opracowywała dolną część trasy, przechodząc 35 m na pierwszym odcinku kluczowym i zawiesiwszy liny.
3 dzień
- Dwójka Riazanow — Czernow bez plecaków wychodzi na ścianę o 5:00.
- Przechodzi pierwszy odcinek kluczowy, opracowuje drogę do drugiego odcinka kluczowego i część płyty drugiego odcinka kluczowego.
- Zawiesiwszy część poręczowania (nie starczyło lin), o 18:00 dwójka zjeżdża na nocleg ponad pierwszym odcinkiem kluczowym.
- Trójka, zwinęwszy obóz i pakując wszystko do trzech plecaków, o 6:00 wychodzi na ścianę.
- Za wyjątkiem dolnej części płyt, plecaki były podciągane na linie aż do noclegu na ścianie.
- Pierwszy odcinek kluczowy grupa przechodzi na strzemionach (zdjęcie 5).
- O 18:00 grupa zbiera się na trzech półkach swoich noclegów i organizuje siedzący biwak (wykonywanie półek, wbijanie haków ubezpieczających, przygotowanie posiłku).
- O 20:00 capstrzyk.
4 dzień
- Cała grupa wychodzi o 5:00.
- Nadal dwóch (Riabuchin i Samochwałow) idzie bez plecaków.
- O 10:30 wychodzimy na wierzchołek Zachodni i, nie zatrzymując się, ruszamy ku wieży Wschodniej.
- O 13:00 rozpoczęliśmy zjazd z wierzchołka Wschodniego po południowo-zachodnim żebrze.
- O 19:15 zatrzymaliśmy się na nocleg na śnieżnej półce.
5 dzień
- Wyjście o 8:00.
- O 13:00 grupa zjechała na piarg pod ścianą.
- O 16:00 dotarliśmy do a/л Безенги.
Grupa ocenia trasę jako 5B kat. trudności.
Wyposażenie grupy
- Lina główna: 1x60 m, 1x40 m, 1x30 m. Lina pomocnicza: 1x60 m.
- Haki skalne: a) zwykłe stalowe — 15 sztuk; b) tytanowe uniwersalne (krótkie) — 15 szt.; c) szlamburowe — 10 sztuk.
- Haki lodowe duraluminiowe standardowego kształtu — 5 sztuk.
- Drabinki — 3 sztuki.
- Młotki — 3 sztuki.
- Namioty: "pamirka" — 1 szt., "zgarка" — 1 szt.
Rekomendacje
- W składzie grupy — w piątkę iść jest celowe, niż w czwórkę, ponieważ trójka lepiej radzi sobie z transportem plecaków po ścianach (dwójka opracowuje trasę).
- Co do wyposażenia — na grupę w 5 osób należy mieć: a) lina główna: 2x60 m, 1x40 m; b) lina pomocnicza 1x60 m; c) dostępny u grupy asortyment skalnych haków był wystarczający (obowiązkowa obecność haków szlamburowych i skróconych).
- Co do taktyki wejścia — zastosowana przez nas taktyka jest najbardziej racjonalna dla tejże trasy.
Opis sporządził Riabuchin A.G. Zdjęcia Riabuchina A.G.
porro 4 Mogzèu Ha Cmpeḿ̈Hax Ha neṕ̈bú kato4eBoü y4actok
opoнio 7
Ppronemm, B° Bud c zomoda.
Komentarze
Zaloguj się, aby zostawić komentarz