Paszport wejścia

I. Klasa wejść skalnych 2. Kaukaz. Od przełęczy Nachar do przełęczy Cziperazaú. 3. Szczyt Dalar (3979 m) po Północno-Wschodniej ścianie Wschodniego ramienia. 4. Kategoria trudności — 5B (trzecie przejście trasy) 5. Charakterystyka trasy: różnica wysokości R0–R15 — 700 m, długość odcinków 5–6 kat. trudn. — 610 m, w tym na ścianie ramienia R0–R12 — 400 m, średnie nachylenie ściany ramienia R0–R12 — 81°. 6. Zastosoawno haki: dla asekuracji skalnej (w tym osadzeń) 99(35), dla stworzenia ITO 10(4), lodowe (na dół) — (4), szlumberne — — 7. Czas wejścia — 23 godz. 8. Liczba noclegów i ich charakterystyka: dwie dobre nocówki w namiocie. 9. Kierownik wejścia: Sewerniuk Aleksandr Pietrowicz, 1-sza kat. sport.

Uczestnicy:

• Zagirniak Michaił Wasiliewicz, KMS, instruktor.
• Silenko Aleksiej Leonidowicz, 1-sza kat. sport.
• Sorokin Nikołaj Jewgieniewicz, KMS. Trenerzy zespołu: Zacharow Pawieł Pawłowicz Krasnoszczekow Nikołaj Aleksiejewicz

10. Data wyjścia na trasę — 1 sierpnia 1981 r.
11. Data powrotu — 5 sierpnia 1981 r.

Tabela podstawowych charakterystyk trasy na szczyt Dalar po PN ścianie Wschodniego ramienia 5B kat. trudn. (trzecie przejście trasy Ю. Порохни)

Z płaskowyżu lodowca podejście pod ścianę. Przez rantkluft o szerokości 1,5 m na półkę u podstawy ściany (w pierwszej połowie lata półka może być pod śniegiem).

Po półce w prawo 15 m do podstawy szerokiego wewnętrznego kąta, na końcu półki wygodne miejsce dla asekuracji pierwszego w wiązance.

R0–R1. Z półki przejście na prawą stronę okna, następnie w górę 10 m po prawej stronie i dalej 20 m po kącie pod pierwsze przewieszenie do miejsca asekuracji R1. Wspinaczka skrajnie napięta, z małą ilością chwytów i z zastosowaniem drabinek, asekuracja hakowa. Nachylenie odcinka 85°.

R1–R2. Od miejsca asekuracji R1 w prawo, w obejściu pierwszego przewieszenia (drabinki!) i wyjście na 10-metrową ściankę pod drugie przewieszenie. Po ścianie w lewo-w górę do podstawy wewnętrznego kąta i dalej po kącie w górę do miejsca asekuracji R2. Wspinaczka napięta z użyciem drabinek, asekuracja hakowa. Nachylenie odcinka 85–90°.

R2–R3. Od miejsca asekuracji R2 przejście na lewą stronę wewnętrznego kąta i prosto w górę 30 m. Dalej przejście na prawą stronę i przez 10 m wyjście na półkę do miejsca asekuracji R3. Odcinek przechodzi się z użyciem drabinek, asekuracja hakowa, wspinaczka napięta z małą ilością chwytów. Nachylenie odcinka 85°.

R3–R6. Po półce w lewo 5 m i prosto w górę po ścianie do wewnętrznego kąta. Ten odcinek 120 m z wyjściem na półkę u podstawy wewnętrznego kąta. W dolnej części ściany (pierwsze 40 m) nachylenie 65–70°, dalej do półki — 75°. Wspinaczka trudna, ale z niezłymi chwyty, asekuracja hakowa.

Na półce, wraz z asekuracją R6, pierwszy punkt kontrolny, ułożona dobra platforma dla namiotu.

R6–R7

• Z półki po 8 m ściance w lewo-w górę do podstawy wewnętrznego kąta
• Po kącie 30 m do miejsca asekuracji R7 pod pionową 5 m ścianką
• Odcinek przechodzi się z dokładną hakową asekuracją, z użyciem drabinek
• Nachylenie odcinka 85–90°

R7–R8

• Od miejsca asekuracji prosto w górę po ściance i przez 5 m wejście do komina
• Po kominie 35 m pod przewieszkę w jego górnej części
• Tu punkt asekuracji R8
• Odcinek przechodzi się z dokładną hakową asekuracją i użyciem drabinek
• Chwyty małe, wspinaczka napięta, czasami w rozporze
• Nachylenie odcinka 85–90°

R8–R9

• Od miejsca asekuracji w prawo pod przewieszkę i wyjście na ścianę
• Po ścianie w prawo-w górę 40 m napiętej wspinaczki z hakową asekuracją i użyciem drabinek
• Przez 40 m wyjście na szeroką osypną półkę
• Tu wygodne miejsce dla asekuracji, ułożona dobra platforma dla namiotu, drugi punkt kontrolny
• Nachylenie odcinka 85–90°

R9–R10

• Ze szerokiej osypnej półki prosto w górę po skałach typu „baranich łbów” o nachyleniu 50–60° pod podstawę ściany, miejsce, gdzie przecina ją niewyraźnie zaznaczony pionowy kąt z pęknięciem. Wspinaczka nietrudna, hakowa asekuracja.

R10–R12

• Po pęknięciu prosto w górę 80 m z wyjściem na grań wschodniego ramienia. Wspinaczka napięta, z małą ilością chwytów, z użyciem drabinek. Nachylenie odcinka 85–90°.
• Po przejściu pierwszych 30 m pokonanie 3-metrowego przewieszenia.

R12–R15

• Od miejsca asekuracji R12 do wierzchołka przejście trasy według 5A kat. trudn.

Prezentowana trasa została po raz pierwszy przebyta w ramach mistrzostw ZSRR w 1978 r. przez zespół a/l „Ułłutau” pod kierownictwem Ю. Порохни. Północno-Wschodnia ściana Wschodniego ramienia W. Dalar jest oceniana wyżej niż zwykłe trasy 5B kat. trudn. i jest jedną z najbardziej skomplikowanych tras tego rejonu.

TRENER ZESPOŁU Н. Krasnoszczekow KIEROWNIK А. Sewerniuk

Paszport wejścia

1. Klasa wejść technicznych.
2. Rejon 2.3, Kaukaz, od przełęczy Nachar do przełęczy Cziperazaú.
3. Dalar, 3979 m, punkt 30, trasa Ю. Порохни, 1978 r., po PNW ścianie W ramienia, trasa kombinowana.
4. 5B kat. trudn.
5. Charakterystyka trasy: różnica — 630 m, różnica części ściennej — 400 m (od 3350 m do 3750 m), średnie nachylenie ściany 62°, długość trasy — 1880 m, części ściennej — 555 m, wieży wierzchołkowej — 390 m, długość odcinków: 2 kat. trudn. — 395 m, 3 kat. trudn. — 455 m, 4 kat. trudn. — 370 m, 5 kat. trudn. — 575 m, z tego na ITO — 15 m, 6 kat. trudn. — 25 m, z tego na ITO — 10 m, razem wspinaczki na ITO — 25 m o trudności A1.
6. Użyto na trasie: haków skalnych 102/7, elementów zakładkowych 63/3, haków szlumbernych 7/3, z tego wcześniej pozostawionych haków skalnych 4 (wybity 1), haków szlumbernych 7. Swojego sprzętu nie pozostawiano.
7. Dni pracy zespołu — 3; godzin — 28, z tego wstępnej obróbki — 6.
8. Noclegi: pierwszy (2700 m) w „zielonym worku” na bocznym morenie (prawej) lodowca Bolszoj Kiczkinekpo wstępnej obróbce, leżący w namiotach; drugi (3750 m) na grani W ramienia — leżący w namiocie na ułożonej platformie.
9. Kierownik: Smotrow Siergiej Iwanowicz — KMS

Uczestnicy:

• Aliew Szamchal Ramazanowicz — 1-sza kat. sport.
• Wielikanow Władimir Juriewicz — KMS
• Dorro Konstantin Eduardowicz — KMS
• Nurbaganadow Gadżimurad Musaewicz — KMS
• Szanawazow Szanawaz Eldarowicz — KMS

10. Trener: Murtazalijew Zijaudin Murtazalijewicz
11. Wyjście z bazy „Uzunkol” — 18 lipca 1997 r. Wstępna obróbka — 19 lipca 1997 r. Wyjście z „zielonego worka” — 20 lipca 1997 r. Wierzchołek — 21 lipca 1997 r. Powrót do bazy „Uzunkol” — 22 lipca 1997 r.
12. Organizacja: Dagestańska Republikańska Służba Poszukiwawczo-Ratownicza MSZ Rosji.

Działania techniczne i taktyczne zespołu

Zespół znał rejon wejścia z wejść 1990 roku, kiedy to zostały pokonane trasy W. Stiepanowa 1962 r. — 5B i B. Korablina 1975 r. — 6A. Rejon jest bardzo interesujący pod względem sportowym z bardzo pięknymi i logicznymi trasami, niektóre z nich — wzorcowe. Do takich klasycznych tras należy i trasa Ю. Порохни 1978 r. Różnorodność rzeźby: naprzemienne występowanie lodowego ze skalnym, odcinków ściennych i graniowych, „dyulfera” na trasie czynią ją technicznie skomplikowaną. Również komplikuje wejście i niestabilna pogoda w rejonie, szczególnie w tym lecie — 1997 roku.

Przyjechawszy do rejonu wejścia 15 lipca, zespół, pomocnicy i inni członkowie zgrupowań 16 i 17 lipca odbywali aklimatyzacyjne wyjścia na Dolomity, skąd badali stan podejść po lodowcu Bolszoj Kiczkinek pod ścianę, stan części graniowej trasy i śnieżno-lodowego noża.

18 lipca zespół wychodzi z BL, położonego powyżej bazy „Uzunkol”. U rosyjskiej strażnicy granicznej, po 3-godzinnym podejściu o 17:00 zespół stawia obóz w „zielonym worku” prawej moreny lodowca Bolszoj Kiczkinek. Prowadzi obserwację ściany (w optykę), przygotowuje się do pracy na następny dzień.

19 lipca zespół wychodzi na obróbkę z obozu o 6:00, Aliew i Dorro pozostają w obozie. Pozostali idą pod ścianę. Przeszedłszy rozłamy lodowca, grupa podeszła do rantkluftu o 10:00. Rozpakowują sprzęt, przebierają się i o 11:00 pierwszy Szanawazow zaczyna pracę na skałach. Asekuruje Nurbaganadow. Asekurują linką UIAA (Beal, Hiszpania, 11 mm). Za sobą pierwszy ciągnie statyczną linkę 10 mm (Rosja), którą przekłada w miejscach załamań i zmian kierunku ruchu. Na trasę zespół wziął 5 statycznych linek i jedną dynamiczną (po 50 m). Szanawazow do 17:00 pokonuje 5 linek, pozostałe pozostawiają na stacjach sprzęt, i o 18:00 wszyscy wracają na lodowiec. O 20:00 wracają do obozu w „zielonym worku”. Przejście tych linek komplikowało się mokrymi skałami po deszczu, a także topnieniem śnieżników w górnej części ściany; miejscami używano ITO.

20 lipca zespół wychodzi z noclegu na morenie o 5:00 i, przeszedłszy lodowiec o 8:00, podchodzi do ściany, zaczyna ruch po poręczach, które pokonuje do 11:30. O 12:00, gdy podają linkę poręczową, wiązanka Nurbaganadow — Dorro zaczyna pracę dalej. O 17:00 zaczął padać deszcz, a potem i grad. Pierwszy w tym czasie pokonuje odcinek 11–12. O 20:00, po przejściu 8 linek (po obrobionych), grupa wyszła na grań Wschodniego ramienia. Wyczyścili platformę i postawili namiot. Nocleg względnie komfortowy. Niepogoda trwała do godziny pierwszej (śnieg z deszczem, ostry porywisty wiatr).

21 lipca grupa wyszła z noclegu na ramieniu o 7:00, przeszła prostą grań, omijając miejscami podjazdy z prawej strony, podeszła do dużego podjazdu po blokach i półkach aż do oporu z prawej strony podjazdu. Następnie „dyulfer” w żleb między podjazdem a stokiem śnieżnego noża. Śnieg na nożu był zły, kruszył się pod nogami „deska” i, aby nie przeciążać stoku, pierwszej wiązance Dorro — Szanawazow musiała zawiesić trzy linki. Gdy zorganizowali stację na grani, i wszystkie linki były związane, pozostali mogli zacząć ruch po „nożu”.

O 12:00 zespół osiąga podnóże wieży wierzchołkowej, pokonuje skomplikowane linki i tak zwaną „ścianę Warburtona”. O 17:00 grupa wychodzi na wierzchołek, gdzie w turze znaleziono wiadomość, spalona piorunem (papier rozsypał się).

Zespół zaczyna zejście po trasie ZБ na południe, na dół w żlebie podwieszano poręcze, wszyscy pracowali w „kotach”, ale trzeba było asekuracji: podliplał śnieg. O 20:30 zespół wyszedł na przełęcz Dalar, gdzie i zanocował na platformie.

22 lipca 1997 r. o 13:00 zespół wrócił do BL u strażnicy granicznej.

Plan taktyczny wejścia został wykonany w pełni według dni i godzin wejścia, według miejsc noclegów. Na trasie w pełni wykorzystywano różnorodne haki skalne i elementy zakładkowe (stopery, heksy, roksy). Miejscami używano haków szlumbernych, wbitych przez poprzednie grupy. Trzeba było skorzystać i z ITO, chociaż zespół starał się maksymalnie przejść trasę wolnym wspinaniem. Odcinki, pokonane na ITO, komplikowały się mokrymi skałami.

Podczas wejścia w BL znajdował się oddział ratowniczy w składzie:

• Krasnopolski J.W. — KMS
• Leonow P.G. — KMS
• Sogokon W.A. — KMS
• Skorniakow A.N. — KMS, a także pomocnicy (4 osoby — 1-sza kat. sport.).

W BL znajdowała się a/m ZIL-131 z radiostacją KW, łączność po Północnym Kaukazie i z Machaczkałą była prowadzona 3 razy dziennie. Między zespołem a BL łączność była prowadzona na radiostacji UKF „Standard” (Japonia) trzy razy dziennie.

W zestawie ratowniczym:

• apteczka
• zestawy do transfuzji krwi
• kroplówka
• nosze „Paramedyk”
• szyny próżniowe

Również sprzęt ratowniczy:

• lewarek i 500 m liny (6 mm)
• lewarek linowy „Petzl”

Oddział ratowniczy miał dostateczną przygotowanie i formę sportową do wypełnienia swoich funkcji.

Zespół pokonał trasę z zapasem sił fizycznych i moralnych.

Schemat trasy według Ю. Порохни — 78 r., 5B kat. trudn. Dalar po PNW ścianie W ramienia, w symbolach UIAA. Skala 1:2000.

Legenda: Kr. Zkl. Szl. (Haki, Elementy zakładkowe, Haki szlumberne), Długość odcinka, m, Nachylenie, °.

Na schemacie zaznaczono:

• 3750 m, grań W. ramienia. Nocleg 20 lipca 1997 r.
• Duża skośna półka.
• „Woda!”.
• „Koniec obróbki 19 lipca 1997 r.”.
• „Bergszrund l. Bolszoj Kiczkinek”.

Schemat trasy Ю. Порохни — 78 r., 5B kat. trudn. po PNW ścianie W ramienia, w symbolach UIAA. Część graniowa i wieża wierzchołkowa.

Podstawowe punkty na schemacie:

• W. Dalar 3979 m. Wierzchołek 21 lipca 1997 r.
• W. ramię 3750 m. Nocleg 20 lipca 1997 r.
• L. B. Kiczkinek.
• PNW ściana. PNW żebro. Bastion. Dwójka.
• Dyulfer 40 m, 80°, 3 sk.
• Zejście 20 m, 80°.

Opis trasy

Od „zielonego worka” prawej moreny lodowca Bolszoj Kiczkinek przeprawić się przez rzekę, zasilaną lodowcem Sriednij Kiczkinek i po morenie i po osypnym stoku wyjść na lodowiec Bolszoj Kiczkinek. Dalej — lewe lodospadu w centrum lodowca, bać się z lewej strony spadania lodu z wiszącego lodowca w rejonie g. Zamok. Wyjść na płaskowyż i odejść w prawo pod drugą (z lewej) trójkątną płytę-ścianę, przysuniętą do ściany Wschodniego ramienia. Rantkluft. Pod ścianą półka ze lodem. Po skomplikowanej ściance (odc. R0–R1) pod przewieszkę i w lewo-w górę po kącie-płycie (odc. R1–R2) wejść w szeroki wewnętrzny kąt (odc. R2–R3), odejść trawersem pod podstawę komina (niewygodne poręcze). Dalej po systemie z kątów i kominów wyjść na wierzchołek trójkąta (odc. R3–R5). Możliwy nocleg, tur.

Dalej w lewo-w górę pod komin — wejście do niego zamknięte skomplikowaną stromą ścianką (odc. R5–R7). Stromość wzrasta: góra odcinka R7–R8 (wewnętrzny kąt) zamknięta przewieszkami, bardzo skomplikowana wspinaczka, mokre skały. Po kącie i ściance (odc. R8–R10) ze skałami typu „baranich łbów” wyjść na skośną półkę i po niej w lewo (odc. R10–R12) pod przewieszkę. Możliwy nocleg, tur.

Dalej prawie pionowo w górę do grani W ramienia, miejscami bardzo skomplikowana wspinaczka, ale wszystko logicznie (odc. R12–R15). Na grani miejsce dla namiotu.

Od biwaku po grani, skalny podjazd omijać z prawej strony po wąskiej półce (odc. R17–R18), dochodząc do ostrego zakrętu za róg (w lewo), nabrać wysokości po blokach skalnych (odc. R18–R19) i przejść po wąskiej półce (odc. R19–R20) do pętli zjazdowej. Zjazd na stok „noża”. Po stoku „noża” na grań i znów wyjść na W ramię (odc. R21–R23). Uwaga! Możliwe lawiny i „deska” w prawo-w dół. Uwaga przy asekuracji.

Następnie po grani z małymi podjazdami i zejściami średniej trudności (odc. R23–R28) podchodzić pod wieżę wierzchołkową; grań zamknięta trójkątną żółtą ścianą. Stwrawersować z prawej strony grani i po kątach i ściankach wyjść na granię wierzchołkową, po niej — na wierzchołek. Na wieży duże bloki skalne, miejscami zniszczone (odc. R28–R34). Na wierzchołku — tur (3979 m). Zejście po trasie 3B na południe i przez przełęcz Dalar w dolinę Myrdy.

Paszport wejścia

1. Zachodni Kaukaz, dolina Uzuńkoł, trasa 2.3.28
2. W. Dalar po PNW ścianie W ramienia
3. Kategoria trudności — 5B
4. Charakter trasy — kombinowany
5. Różnica wysokości trasy — 850 m Długość trasy — 1730 m. Długość odcinków 5–6 kat. trudn. — 500 m Średnie nachylenie: podstawowej części trasy — 68°, całej trasy — 45°
6. Pozostawiono haków na trasie: w ogóle 0 Użyto haków na trasie:
   • szlumbernych stacjonarnych — 2, w tym ITO — 0
   • szlumbernych zdejmowanych — 0. Użyto w ogóle ITO — 2
7. Godzin wejścia zespołu: 24 godz., 3 dni
8. Kierownik: Pucznin Wiaczesław Jewgieniewicz, MS

Uczestnicy:

• Zajcew Jurij Anatolijewicz, 1-sza kat. sport.
• Sołowjow Andriej Wasiljewicz, KMS

9. Trener: Pucznin Wiaczesław Jewgieniewicz, MS
10. Wyjście na trasę: 10:00, 28 lipca 2001 r. Wyjście na wierzchołek: 11:30, 30 lipca 2001 r. Powrót do WSOC „Uzuńkoł”: 21:00, 30 lipca 2001 r.

Trasy na wierzchołek Dalar

1. trasa Kawunienko, 5A kat. trudn.;
2. trasa Порохни, 5B kat. trudn., przebyta przez zespół Permskiego OCK 28–30 lipca 2001 r.;
3. trasa Kawunienko, 5B kat. trudn.;
4. trasa Korablina, 6A kat. trudn.;
5. trasa Iwaszczenko, 5B kat. trudn.;
6. trasa Warburtona, 6A kat. trudn.

Strona: www.alp-federation.ru ↗

Fotografia techniczna części ściennej trasy Порохни po PNW ścianie W ramienia

Poręcze na odcinku R3–R4

Odcinek R0–R3

Przejście odcinka R10–R11

Początek przejścia komina R8–R10