
ЯГНОБСКАЯ СТЕНА
Батыш чокуга. Түндүк дубал аркылуу батыш жалга чейин жана Батыш чокуга чейинки жолдун сүрөттөлүшү I.
Даярдаган: В. Ткачев
ш. Душанбе — 1969 ж.
I. Районду өздөштүрүү тарыхы
Эгерде Душанбе шаарына Ленинабад шаарынан Анзоб ашуу аркылуу өтүүчү жол менен барсаңар, анда Анзоб кыштагынан киййин Ягноб дарыясынын бою менен бир аз жогору көтөрүлгөндө ачык боз, курчап турган тоолордон чыгып турган учтуу чоку көрүнөт.
Бул Ягноб дубалынын эң бийик чокусу, башкача айтканда негизги чокусу. Ягноб дубалдары Зеравшан жана Гиссар кырка тоолорунун тармактарында, бир канча чокуларды өз ичине камтыган локалдык тоо системасында жайгашкан (схема № 1).
1967-жылы август айында маркум альпинист Анвар Шукуровдун эстелигине арнап, атынан бат эле “Анвар чеби” деп аталган чокуга чыгып жатканда, “Хосилот” ДССО-нун альпинисттери карама-каршы жакта жайгашкан чоң дубал массивдерине көңүл бурган (6000 м бийиктикте).
Бул массивди алдын ала чалгындоо, андагы маршруттардын техникалык жактан өтө татаалдыгын, демек, альпинисттерден жогорку чеберчиликти жана алар ээ болбогон атайын жабдууларды талап кыларын көргөзгөн.
Ошондуктан, келечектеги планда бул районду өздөштүрүү 1969-жылга калтырылып, аны менен бирге 1968-жылы альпинисттердин спорттук чеберчилигин жогорулатуу максатында Фан тоолорундагы жыйынды өткөрүү пландаштырылган.
Жыйын ийгиликтүү өтүп, катышуучулардын көпчүлүгү спорт чеберлигине жана спорт чеберлигине кандидат нормаларын тапшырышкан.
Ягноб дубалы аркылуу өтүүнү “Хосилот” ДССО-нун альпинисттери 1969-жылкы республикалык биринчиликке 2-команда катарына өтүүнү катташтырышкан. 1-команда эң татаал маршрут аркылуу СССРдин биринчиликкже чыгууну көздөгөн, бирок анын көпчүлүк мүчөлөрүнүн Дугдон массиви аркылуу өтүү үчүн Тажикстандын республикалык командасынын курамына киргизилиши, бул чыгышты таштап коюуга аргасыз кылган. 2-команда өзүлөрүнө тийиштүү чыгышты ийгиликтүү ишке ашырышкан.
Жогоруда эскертилгендей, Ягноб дубалдары өзүнчө Зеравшан жана Гиссар кырка тоолорунун ортосундагы тоо системасында жайгашкан. Дубалдын жалпы узуну алты чакырым чамасында (1:100000 масштабындагы карта боюнча), кырдын багыты чыгыштан батышка.
Бийиктиктер:
- Негизги чокунун бийиктиги карта боюнча — 4767,5 м
- Батыш чокунун бийиктиги — 4100 м
Түндүк дубалдын түбүнүн белгиси — 2600 м (батыш бөлүгү) жана 3200 м (негизги чокунун алды), бийиктиги — 900 мден 1500 мге чейин. Түштүк капталдардын бийиктиктер айырмасы — 100 м (кырдан плато деңгээлине чейин) жана 400–500 м (борбордук бөлүгүндө).
Түндүк жактан дубалдын түбүндө майда мөңгүлөр жайгашкан, алардын эң чону негизги чокунун түбүндө жайгашкан. Дубалдын өзүндө дагы майда асылып турган мөңгүлөр бар, алар борбордук бөлүгүндө жайгашкан; батыш жагында айрым кар-мөңгү тактачалары кездешет. Түндүк жактан дубалдын жалпы тиктиги:
- I участокто — 70–75°,
- 2 участокто — 80–85°,
- 3 участокто — 60–70°.
I участоктогу аскалар бир кыйла тилкеленген, ал эми 2 жана 3 участоктордогу аскалар жылмаланган. Батыш дубалдын участокторго бөлүнүшү схема № 3да көргөзүлгөн.
Түштүк жактан, массивдин батыш бөлүгүндө, жалдын алдында плато (шагыл, жантайыңкы аскалар) жайгашкан жана ал каньон жакка бийиктиги 200–300 м болгон дубалдар менен бүтөт. Каньон батыштан Ягноб дубалдарынын жалпы узунунун үчтөн бирине чейин жетет (схема № 1). Түштүк жактан мөңгүлөр жок, айрым кар-мөңгү кулуарлары бар. Капталдардын тиктиги 45°тан 60°ка чейин. Жалпы алганда тик рельефтүү участкалар бар.
Батышта Ягноб дубалдары тиктиги болжол менен 80° болгон аскалуу дубалдар менен бүтөт.
Негизги чокудан чыгышта дубалдын кылдат текшерилиши жүргүзүлгөн эмес. Ал жактагы кырдын тиктиги 50° чамасында болуп, коңшу жаткан өрөөнгө түшөт (схема № 2).
Спорттук мааниде эң кызыктуусу түндүк дубалдар. Мында ошондой эле бир топ батышта өткөн маршрут жогорку категориядагы татаалдыктагы маршруттун варианты катары каралышы мүмкүн, ал эми мында чон көлөмдө шлямбур илгичтерди колдонуунун кереги жок (I участок). 2 участоктун асатуу мүмкүн эместей сезилет. 3 участокто шлямбур илгичтерди көп колдонуу менен асатууга болот.
Негизги чокуга батыш жактан жал аркылуу өтүү кызыгууну туудурат, болжолдуу IV кат. сл. жана чыгыш жактан кыр аркылуу V кат. сл.


IV. Группанын курамы

Наблюдатель группасы:
- Соловьёва Т.Н. — МС
- Филиппов А.К. — МСке талапкер
- Хардин В. — 3 спорт разряды
- Ткаченко А. — 3 спорт разряды
V. Маршруттун сүрөттөлүшү
Душанбе шаарынан Ягноб дарыясы аркылуу өтүүчү көпүрөгө чейинки жол автомашина менен 3 саатты алат. “Варзоб” а/лдан өтүү убактысы — 2 часамдай (орографиалык). Көпүрөдөн тартып Ягноб дарыясынын сол жээги менен тропа кетет, мында башталып жаткан автомобиль жолунун курулушу жайгашкан.
Каньон аркылуу өтүүчү тропада майда өгөөлөөлөр бар, бирок негизинен алганда кенен жана коопсуз. Ягноб дубалдарынын түбүндөгү Маргиб кыштагына чейинки жол 2 саатты алат.
Каньондон чыгары менен дубалдын батыш бөлүгүнүн көрүнүшү зор элестүү таасир калтырат; анын бийиктигинин чоңдугунан улам кыштактын үстүнөн чыгып тургандай сезилет. Кыштак түндүк дубалдын көлөкөсүндө жатат жана күн кыштактын үстүндө 11:00–12:00дө гана болот.
Кыштактан тартып дубалга чейин мергенчилик жана чарбалык тропалар алып барат; көтөрүлүү анча татаал эмес, бирок башталышында тик. Дубалдын түбүндө чыгыштан батышка карай тик болгон чоң плато жайгашкан жана мында чоң суу агып өтөт, ал карлик кайыңдардан турган токой менен курчалып турат.
Бул жерде лагерьди жайгаштыруу ыңгайлуу, мыдан дээрлик бүт маршрут көрүнүп турат. Тропадан жана лагердин батыш жал аркылуу өтүлүүчү эки кар-мөңгү тактачасы көрүнүп турат.
1-күн. Участок R0–R1. 6:00дө чыгышат. Маршрут контрфорстун түбүндө жайгашкан кар-мөңгү капталдан башталат. Жакындап баруу 30–40 минутты алат.
Каттылып калган, айрыкча эртең мененки учурда, фирндик капталдын тиктиги 30–40° жана узуну 100 мге чейин. Бийиктикке чейин 40 м көтөрүлөт. Мөңгүлүү участкаларда тепкичтерди чагуу керек. Эртең мененкилик каптал таш кулап түшүү коркунучу жок, бирок 11:00–12:00гө чейин майда таштар жана мөңгүнүн сыныктары учуп түшө баштайт.
Участоктун эң татаал бөлүгү — аскалуу жерге өтүү. Бергшрунтка 10–12 м түшүүгө жана андан аскалуу контрфорско чыгууга туура келет.
Группа участокту дээрлик карангыда өткөн жана 1 саат чамасында короткон. Ледоруб аркылуу страховкаланган.
R1–R2 Участок. Кар-мөңгү капталдан тик аскалуу контрфорс жогору көтөрүлөт. Аскалар — мрамор түрүндөгү акиташ, монолиттүү, айрым мөңгү каптоолору кездешет, алардан оңой эле тайса болот. Маршрут контрфорстун дал ребросу аркылуу өтөт, биринчи кар тактасы каптаган аскалар тилкесинин сол жагы менен. Контрфорстун туурасы 60 мге чейин, тиктиги 80°га жетет. Аскалар орто жана жогорку татаалдыкта, жалпы тиктиги 70°чамасында. Страховка үчүн крючья колдонулат. Бир канча майда тактачалар жана алаңдар бар, аларга 1–2 катышуучуну коюуга болот. Участоктун узуну 280 м (4 × 60 жана 1 × 40 верёвкалар). Бийиктикке чейин 140 м. Алтымыш метрлик участоктордун биринде рюкзактарды көтөрүп чыгуу уюштурулган (80° тиктикте). Ребро аркылуу өтүүчү маршрут логикалуу, сол жана оң жакта тегиз жана тик аскалар жайгашкандыктан андан четтөө мүмкүн эмес. Көтөрүлүү зигзаг сымал.
Ушул жерге:
- 25 скальный крюк
- 5 ледовый крюк (аскалуу жаракаларга) кагылган
Участокко короткон убакыт — 5 саат. Фотоматериалдар маршруттун бул бөлүгү үчүн кошулбайт, себеби фотосъемка үчүн ыңгайлуу точкалар жок.
R2–R3 Участок (фото 3, схема № 4). Нависание оң жактан, эки жолу мөңгү каптаган аскалар тилкеси аркылуу өтүлөт. Сол жактан өтүүгө болбойт — астыңкы бөлүгү аскалуу көрүнгөнү менен, ал жакта нависание бар.
Тактачага, мында контроль тур сынган жана маршруттун айланып өтүү жолу жөнүндө маалымат калтырылган, түштүккө караган тегиз жана тик аскалуу тактачага чыгуу керек жана андан траверс аркылуу оң жакка карай мөңгү каптаган аскалар тилкесине өтүү керек. Тилкенин туурасы 6–10 м. Крючья кагыла турган зацепкалар жана жаракалар мөңгүдөн тазаланышы керек.
Андан ары маршрут:
- мөңгү каптаган жана кургак аскалардын чеги менен, нависаниянын үстүнкү чеги менен бир деңгээлде болгуча жогору;
- мындан сол жакка карай мөңгү каптаган аскалар тилкесин кайра кесип өтүү жана жартылай мөңгү каптаган үзүк-үзүк болгон расщелина-желобко чыгуу.
Мөңгү каптаган тилкени эки багытта дагы искусствосу точкаларды колдонуу менен өтүүгө туура келет.
Расщелина-желоб (туурасы 5–6 см) нависаниянын үстүнө алып чыгат жана мында 1–2 адамга ылайыктуу майда тактача бар; ал жакка чейин алтымыш метрлик верёвка жетиштүү. Лазание өтө татаал. Алты жерде искусствосу опора колдонулган:
- лесенкалар 2–3 баскычка.
Кайталап мөңгү каптаган тилке аркылуу өтүүдө группа үчүн он метрлик лесенка илинген. Рюкзактар тартылып чыгарылат. Участоктун жалпы тиктиги 80°чамасында. 15 крюк кагылган, анын ичинде бир шлямбурный. Аскалар монолиттүү. Участокко короткон убакыт — 4 саат. Бийиктикке чейин 60 м.
Участок R3–R4
Дубалдын жалпы тиктиги 70°, узуну 100 м жана бийиктикке чейин 60 м. Лазание татаал. Көтөрүлүү багыты оң жак жана жогору. 30–40 мден кийин майда жантайыңкы тактачалар кездешет, мында страховканы уюштурууга болот. 18 крюк кагылган. Маршруттан четтөөгө болбойт — оң жана сол жакта жылмаланган аскалар жайгашкан. Участокко короткон убакыт — 2 саат 30 минут. Участок биринчи кар-мөңгү тактачасына алып барат.
R4–R5 Участок. Кең (20 мге чейин) карга толгон тактачанын узуну 100 мге чейин. Маршрут төмөнкү бөлүгү аркылуу өтөт, мында тактачанын жантайышы 35–40°. Аскалар жакка жакындаган сайын тиктик 50–60°ка чейин жогорулайт. Айрым участоктор ээрип калган аскалардын чети аркылуу, шагылдар менен капталган аскалар аркылуу өтүлөт. Ишенимдүү страховканы уюштуруу кыйын — кээде чыгарып турган мөңгү бөлүктөрү начар, крючьяларды начар кармайт. Тепкичтерди чагуу зарыл. Участокто таштар кулап түшүү коркунучу бар — тактачанын үстүндө 700–800 м бийиктикте дубал жантаюусуз жогору көтөрүлөт, бирок кардын үстүндө таштардын изи жокко эсе.
100 мден кийин тактача кескин тартылып, кардан таза жана дээрлик горизонталдык аскалуу тилкеге өтөт, анын туурасы 30–40 см. Кар-мөңгү тактачанын аягында группа 19:30да чогулат. Тар участкада түнгө жайланышуу үчүн майда участка тазартылган, ал эми калган жарык убакыттын ичинде маршруттун алтымыш метрлик участогу даярдалган.
R5–R6 Участок. 8:00дө чыгуу. Тар тактача бир кыйла тарыйт (фотосүрөт кара) жана 50–60 мден кийин тик аскаларда жок болуп кетет. Анын аягына 5–6 м жетпей, вертикалдык жогору карай желоб-камин кетет. Бул маршруттун эң татаал участогу; анын узуну 140 м (1×40, 1×60 жана 1×40).
Дубалдын жалпы тиктиги 85° (айрым участоктор тик жана ылдый көөмпейт), ал үзүк-үзүк болгон жана терең эмес желоб менен кесилип өтөт, анын туурасы 8–10 см, ал кээде камин болуп кетип, ага араң сыясыз. 60 мден кийин 2 адамга ылайыктуу майда участкалар кездешет.
Өтүүнүн өзгөчөлүктөрү:
- Көтөрүлүү татаал жана психологиялык жактан;
- 25 крюк кагылган;
- Рюкзактар тартылып чыгарылат;
- Участокко короткон убакыт — 4 саат;
- Башка өтүүгө боло турган жолдор жогору жакта жок.
Участок R6–R7
Дубал бир кыйла жылмаланган плитага өтөт, анын тиктиги 45° жана узуну 30 м. Дубалдын плитага өткөн жеринен бир крюк кадаса болот. Андан оң жакка карай траверс аркылуу жылмаланган жана көрүнбөгөн щельге барууга болот, аны менен сол жакка карай плитаны кесип өтүп, нависаниянын алдына чыгууга болот. Бар болгону бир крюк кадалат. Өтүүгө 1 саат коротулган.
R7–R8 Участок (схема № 5).
Плита плавно нависаниюге өтөт, ал нависание сол жагы аркылуу өтүлөт, мында жаракалар жана щели бар. Участоктун узуну 60 м, багыты оң жак жана жогору. Лазание өтө татаал, рюкзактар тартылат. 12 крюк кагылган, төрт жолу лесенка колдонулган. Участоктун бүт боюнда көлөкөдө болот. Бул жердин мүнөздүү өзгөчөлүгү — бүт маршруттун боз түстөгү аскаларынан айырмаланып, аскалардын сары түстө болушу. Бул такыр астың жактан көрүнүп турат. Нависаниянын үстүндө бир канча майда тактачалар бар, мында контроль тур № 3 жайгашкан. Турун түбүндө — үч бурч формасындагы аскалардын оюгу, ал асты жактан кичинекей үңкүр түрүндө көрүнөт.
Участокко короткон убакыт — 2 саат 30 минут.
R8–R9 Участок (фото 5, схема № 6). Тудан тартып дубал оң жакка карай траверс аркылуу өтөт (20 м) бүгүлүүгө чейин. Аскалар орто жана жогорку татаалдыкта. 3 крюк кагылган.
Бүгүлүүдөн тартып тар жана так аныкталбаган тактача башталат, анын туурасы 5–10 см. Аскалар тик, асты жагында ылдый көөмпөй турган жери бар.
Страховка крючьевая — 4 крюк кагылган.
Участоктун узуну 40 мге чейин.
Аягында — экинчи кар-мөңгү тактачасына 5–6 метрлик тик дубалча аркылуу түшүү.
Участокко короткон убакыт — 1 саат 30 минут.
R9–R10 Участок (схема № 6). Кар-мөңгү тактачасынын туурасы 10 м, жантайышы 40°ка чейин. Тактача ледоруб аркылуу попеременный страховка менен жана тепкичтерди чагуу менен өтүлөт. Участоктун узуну 30 м, өтүүгө кеткен убакыт 30 минут.
R10–R11 Участок. Тактачанын аягынан сол жак жана жогору карай желоб-кулуар кетет, анын жалпы

№ 3 Контроль турундан экинчи кар-мөңгү тактачасына өтүү
R8–R9 жана R9–R10 Участоктор
тиктиги 60°, туурасы 30–50 см. Аскалар орто татаалдыкта, жылмаланган. Участоктун узуну 100 мге чейин. Страховка выступы үчүн жана кыйла крючьевая. 3 крюк кагылган. Участокко короткон убакыт — 1 саат.
R11–R12 Участок. Желоб-кулуар кичинекей дубалча менен бүтөт (5–6 м), мында суу агат. Дубалча суу келе жаткан полкага алып чыгат, полкананын бетинде мохтор жана майда шагылдар бар. Полка нависание менен жабылып турат, анын үстүнөн суу агат, туурасы 20–30 см, жантайышы 35°. Страховка крючьевая — 8 крюк кагылган. Участоктун узуну 80 м, өтүүгө кеткен убакыт 1 саат 30 минут.
Участок R12–R13
Андан ары тартып бараткан полка аскалуу контрфорско алып чыгат. Аскалар орто жана жогорку татаалдыкта, тиктиги 70–75°. Участоктун узуну 65 м, 8 крюк кагылган. Маршрут логикалуу түрдө зигзаг сымал жогору кетет. Өтүүгө кеткен убакыт — 1 саат 30 минут. Участок жантайыңкы жана кенен полканага алып барат, ал аскалардын нависаниялары менен курчалып турат. Бул жерде экинчи түнгө жайланышат, тур № 4 жайгаштырылган. Биринчи түнгө жайланышкан жерден мында чейин түнгө жайланышууга ылайыктуу участкалар жок экендигин белгилөө керек. Полкада 4 адамды жарым-жартылай жатып эс алууга болот.
3-күн.
R13–R14 Участок (фото № 5).
7:00дө чыгышат. Участоктун узуну 190 м (1×60, 1×60, 1×60), тиктиги — 70°. Аскалар орто жана жогорку татаалдыкта. Маршрут логикалуу, площадканын сол жагынан башталган щель аркылуу зигзаг сымал жогору кетет. Ар бир верёвканын аягында 1–2 адамды коюуга мүмкүн болгон майда, жантайыңкы тактачалар бар. 26 крюк кагылган. Рюкзактар биринчи жана экинчи верёвкаларда тартылып чыгарылат. Участоктун аягында кичинекей он метрлик траверс сол жакка жана андан 15 м түз жогору — аскалуу дубалча, орто татаалдыкта, тиктиги 70°. Дубалча балконго алып чыгат, мында түнгө жайланышууга болот. Бул жерде контроль тур № 4 жайгашкан. Участокко короткон убакыт 6 саат. Участокту мүмкүн болушунча эртерээк өтүү сунушталат — таштар кулап түшкөн жерлер бар.
R14–R15 Участок (фото № 6).
Балкондон оң жакка карай — горизонталдык траверс боюнча тактача аркылуу өтүү, мында кырдан башталган гигант желобдун баскычтуу аскалары жайгашкан. Аскалар оңой жана орто татаалдыкта. Страховка выступы үчүн жана крючьевая — 3 крюк кагылган. Андан ары алтымыш метрди оң жакка карай улантууга болбойт — жолу оңой болгону менен, ал жактагы аскалар кыйла жылмаланып, асатуу кыйындайт.
R15–R16 Участок.
Гигант желоб, туурасы 60–70 м жана тиктиги 60–65°, бийиктиги 8–15 м болгон баскычтуу аскалардан турат. Аскалар орто татаалдыкта. Участоктун жалпы узуну 400 мге чейин. 20–25 мден кийин группаны кабыл алууга мүмкүн болгон майда участоктор бар. Страховка крючьевая — 20 крюк кагылган. Маршрут логикалуу, өтө коопсуз болгон сол жактагы желоб аркылуу өтөт. Көтөрүлүү багыты сол жак жана жогору, желоб кырга алып чыгып, мында 3910 м бийиктикте жал жайгашкан, мында тур орнотулган. Участокко короткон убакыт — 5 саат. Кырга группа 18:00дө чыккан. Бул жерде бешинчи тур жайгаштырылган.
R16–R17 Участок.
Батыш чоку Iге чейин жол — кыр аркылуу. Оң жактан айланып өтүүгө болбойт. Аскалар орто татаалдыкта жана оңой, жалпы тиктиги 45°чамасында, кээде 60°ка чейин. Страховка крючьевая жана выступы үчүн. Рюкзактарды турун жанында калтырууга болот, бул группанын жүрүүсүн тездетет. Кырдагы эки жандармды оң жана сол жактан айланып өтүүгө болот жана ал кыйынчылыктарды туудурбайт. Участоктун жалпы узуну 300 мге чейин, көтөрүлүүгө кеткен убакыт — 1 саат 30 минут. 10 крюк кагылган.
Батыш чоку I — кырдын даана аныкталбаган, жантайыңкы, шагылдар менен капталган кең (15 мге чейин) участогу, мында тур жайгаштырылган.
Түшүү рюкзактарга чейин өтүлгөн жол менен 1 саатты алат. Андан ылдый 60 м аскалар аркылуу түшүү жана андан ары шагылдар аркылуу түштүк капталдардагы аскалардын түбүнө чейин баруу менен каньон айланып өтүлөт (бул жерде узундугу 100 мге чейин болгон плиталуу участок бар) жана суунун жанына чыгышат, мында түнгө жайланышат. Кырдан түшүүгө кеткен убакыт — 2 саат чамасында.
4-күн. Кайтуу.
Түнгө жайланышкан жерден сол жактагы (жүрүүчүлөр жагынан) капталга көтөрүлүү керек жана батышта тик дубалдар менен бүткөн майда кырдан ашып өтүү керек. Түштүккө карай бир кыйла басып, аскалардын арасы менен өтүүнү таап, негизги дарыянын өрөөнүнө түшүүгө болот, ал жактан кенен тропа Ягноб дубалдарынын түштүк капталдарын айланып өтүп, Маргиб кыштагына алып барат, мыдан баштапкы жол менен жүрүп, Душанбе — Ленинабад жолуна чыгышат.
Түнгө жайланышкан жерден жолдо чейинки жолго 4–5 саат кетет.
VI. Маршрут боюнча кошумча маалыматтар
Наблюдатель группасы менен байланышуу фонарь менен жүргүзүлөт — түндүк дубалдын алдындагы түнгө жайланышкан жерден бүт маршрут көрүнүп турат. Көтөрүлүүнү августтан эрте эмес баштоо сунушталат — эрте башталса, мөңгү каптаган аскалуу участкалар көп болот жана ал маршрутту татаалдаштырат. Албетте, мөңгүнүн канчалык болушу кышында канчалык кар жаап өткөнүнөн жана жайкы температурадан, башкача айтканда эрий турган абалдан көз каранды. Августта чатырсыз эле көтөрүлүүгө болот. Маршрутка эрте чыгуу керек. Түнгө жайланышуунун мүмкүн болгон жерлери — 1-полка, нависаниянын алды (2-түнгө жайланышуу), балкон (тур № 4) жана андан жогору. Маршрут өтө логикалуу — четтөөнүн мүмкүнчүлүгү жок.
Балкондон кийин (тур № 4) өтүүнүн бир канча варианты мүмкүн:
- Гигант желоб аркылуу параллелдик түрдө;
- Кырга чейин 100–150 м аралыкта.
Варианттардын татаалдык деңгээли болжол менен бирдей.
Каска кийип жүрүү зарыл — группа өтүп бара жатканда таш кулап түшүү учурлары катталган эмес, бирок кээ бир участоктордо таштардын кулап түшкөн издери бар.
VII. Снаряжение
Группада төмөнкү негизги снаряжение болгон жана келечектеги группалар үчүн сунушталат (4 катышуучу үчүн).
- Негизги верёвка 2 × 60 м.
- Көмөкчү верёвка (запас — 10 м)
- Молотоктор — 2 шт.
- Ледорубдор — 2 шт.
- Титан крючья —
Комментарийлер
Комментарий калтыруу үчүн кириңиз