Чыгуу паспорту
Слонёнок чокусуна ТБ урчугу аркылуу (алгачкы чыгуу)
- Чыгуунун классы
- Чыгуунун району
- Чоку, анын бийиктиги, маршрут
- Кыйынчылыктын болжолдуу категориясы
- Маршруттун мүнөздөмөсү: бийиктиктин айырмасы, 5–6 кат. сл. участкаларынын узундугу, орточо тиктиги
- Илимдештирүү үчүн, ИТО түзүү үчүн урулган илмектердин саны
- Жүрүү сааттарынын саны
- Түнөктөрдүн саны жана алардын мүнөздөмөсү
- Жетекчинин, катышуучулардын А.Ж.Ж. жана алардын квалификациясы
- Команданын жаттыктыруучусу
- Маршрутка чыгып, кайтып келген датасы
Техникалык Теңир-Тоо, Тескей Ала-Тоо, Слонёнок, ТБ урчук, 4726 м, 5Б кат. сл., 1156 м, 650 м, 72°
| Аскалуу | Муздуу | Шлямбурдук | |
|---|---|---|---|
| Илимдештирүү үчүн | 166 | 75 | – |
| ИТО түзүү үчүн | 22 | 8 | – |
40 жүрүү сааты 1 отурма + 1 жатырма
Чыгуунун катышуучулары:
- Усманов С.Ф. — КМС
- Кудашкин Д.В. — МС
- Бошман В.Ф. — КМС
- Вакурин В.В. — 1-спорт разряды
- Слепухин Е.Ф. — МС
Чыгуу мезгили: 16–20 август 1978 ж.


Чыгуу маршруту

Маршруттун профили

Таблица
Слонёнок чокусунун ТБ урчугу аркылуу алгачкы чыгуунун негизги мүнөздөмөлөрү

| Дата | Участоктардын белгилениши | Орточо тиктик градуста | Узундугу м-де | Рельефтин мүнөзү | Кыйынчылык | Абалы | Аба ырайынын шарттары | Илмектер (аска) | Илмектер (муз) | Илмектер (шлямб.) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 17 август 1978 ж. | Маршрутту иштетүү үчүн 4:00дө чыгышты | |||||||||
| R0–R1 | 20–50 | 270 | Фирндуу жантайма | I | – | жакшы | 1 | – | – | |
| R1–R2 | 95 | 6 | Бергшрунд | VI | Муз | жакшы | – | 1, VII | – | |
| R2–R3 | 60–70 | 140 | Муздуу жантайма | V | Куюлган муз | жакшы | – | 18 | – | |
| R3–R4 | 75–80 | 70 | Ички бурч | V | Муздаган | жакшы | 16 | П | – | |
| Штурмдук лагерге (л. Каракол) 13:00дө кайтып келүү. Иштетүү убактысы – 9 саат. | ||||||||||
| 18 август 1978 ж. | Маршрутка 4:00дө чыгышты | |||||||||
| R0–R4 | Иштелип чыккан участокторду өттү | |||||||||
| R4–R5 | 60 | 25 | Аскалуу дубал | III | Бузулган | жакшы | 2 | – | – | |
| R5–R6 | 85 | 40 | Карниз, дубал | V | Таш ыргып түшүү коркунучу менен 13:00дөн кийин. Монолит, кээ бир жерлери муздаган | жакшы | 17 | IV | – | |
| R6–R7 | 70 | 30 | Аскалуу үч бурчтук | IV | Монолит | жакшы | 5 | – | – | |
| R7–R8 | 75–80 | 60 | Жарык | V | Муздаган | жакшы | 21 | IV | – | |
| R8–R9 | 65 | 30 | Бузулган аскалар | IV | – | жакшы | 4 | Чыгып турган жерлер | – | |
| R9–R10 | 85 | 20 | Ички бурч | V–VI | Монолит | жакшы | 7 | V | – | |
| R10–R11 | 65 | 20 | Аскалуу | III–IV | Бузулган, жантаймадагы таштар | жакшы | 2 | Чыгып турган жерлер | – | |
| Түнөктү текчеге 18:00дө уюштура башташты. Түнөктү уюштуруу (урулган илмектер – 24). Байланыш R11–R12 участогун иштетти | ||||||||||
| 18 август 1978 ж. | R11–R12 | 60 | 40 | Бузулган аскалар | III–IV | Муздаган | жакшы | 3 | Чыгып турган жерлер | – |
| Бардыгы болуп күндүз 14 саат иштешти. Отурма түнөк. | ||||||||||
| 19 август 1978 ж. | Маршрутка 8:00дө чыгышты. | |||||||||
| R11–R12 | Иштелип чыккан участокту өттү | |||||||||
| R12–R13 | 75 | 140 | Аскалуу дубал | V | Бузулган аскалар | жакшы | 32 | – | – | |
| R13–R14 | 75–80 | 90 | Карниз, ички бурч | V–VI | Муз каптаган | канааттандырарлык | 28 | V | – | |
| Түнөк үчүн пландалган эмес, 18:30да чыгышты. Бивуакты уюштуруу (8 илмек урулду – 1 саат). Бардыгы болуп күндүз иштөө сааты 10. Жарым-жартылай жатырма түнөк. | ||||||||||
| 20 август 1978 ж. Маршрутка 8:15те чыгышты. | ||||||||||
| 20 август 1978 ж. | R14–R15 | 65 | 30 | Аскалуу кыр | IV–V | Муздаган | жакшы | 6 | I | I |
| R15–R16 | 65–70 | 80 | Муздуу жантайма | V | Куюлган муз | жакшы | – | 12 | I | |
| R16–R17 | 85 | 40 | Терс бурчтуу ички бурч | V | Кар менен капталган, муздаган | жакшы | 9 | I | – | |
| R17–R18 | 60–50 | 110 | Муздуу кыр | V–IV | – | жакшы | – | 12 | – | |
| R18–R19 | 20 | 300–400 | Кардуу-муздуу кыр | V | Карниздер көп | канааттандырарлык | – | 8 ледобур | – |
Чокуга 12:30да чыгышты. Металлург ашуусу аркылуу түшкөнү 4 саат 30 мүнөт кетти.
Урулган болот илмектер:
- илимдештирүү үчүн: 152
- ИТО уюштуруу үчүн: 22
- түнөк уюштуруу үчүн: 14
Буролгон ледобурлар:
- илимдештирүү үчүн: 75
- ИТО уюштуруу үчүн: 8
2 петля жасалды.
Бардыгы болуп күндүз иштеген убакты:
- чокуго көтөрүлгөнгө чейин: 6 саат
- түшкөнү: 4 саат 30 мүнөт
- жалпы: 10 саат 30 мүнөт
Маршрутту өтүүгө 40 жүрүү сааты жумшалды (алдын ала иштетүү күнү менен кошо). Маршрутта түнөктөрдү уюштурууга: 3 саат.
Слонёнок чокусу, ТБ урчук. 5Б кат. сл. (болжол менен)
Райондун сүрөттөлүшү
Слонёнок чокусу Тескей-Ала-Тоо кырка тоосунун ортоңку бөлүгүндө, кырка тоонун негизги чокулары — Каракол менен Джигиттин аралыгында жайгашкан. Кырка тоо Теңир-Тоо тутумуна кирет жана Иссык-Көлдүн түштүгүндө кеңдик багытта созулуп жатат. Кырка тоонун түндүк капталдарындагы кар чегинин бийиктиги 3600–3700 м. Батыштан кырка тоого Нарын дарыясы менен чектелген бир катар кырка тоолор туташат. Чыгышта ага Сары-Жаз кырка тоосу Семёнов чокусу (5816 м) менен кошулат. Ала-Тоо а/л жайгашкан Каракол өрөөнү түндүктөн түштүккө карай багытталган, Пржевальск ш. артынан башталып, Каракол мөңгүсүнө чейин 50 кмден ашык созулуп жатат.
Борбордук Теңир-Тоонун климаттык шарттары Памирге караганда альпинисттер үчүн ыңгайсыз. Каракол өрөөнү жаан-чачындын саны боюнча Теңир-Тоодо алдыңкы орундардын бирин ээлейт. Каракол (5280 м) менен Джигит (5170 м) чокулары Иссык-Көлдөн соккон шамалдын нымдуулугун өзүнө тартат. Районго мүнөздүү аба ырайы – түштөн кийин начарлап, булут каптаганда жамгыр жаап, бийиктикте карга айланат. Кечке жуук кар токтолот да, эртең менен цикл кайталанат. Албетте, бир нече күн туруктуу аба ырайы турган жагымдуу учурлар да болот (июль айынын аягы – августтун башы).
Чыгууга даярдануу
- Команданын акыркы курамы 1978-жылдын сезонунда түзүлгөн, бирок анын катышуучулары мурдатан Ала-Арча а/лагерьде биргеликте жасаган иштери, Кыргызстанда жыл сайын өткөрүлгөн көп күндүк иш-чаралары менен белгилүү болгон. Ушул жылы катышуучулар биргелешип мындай чокуларга чыгышты:
- Эльбрус чокусуна (Кудашкин-Бошман)
- Кыргызстан чокусуна (Кудашкин-Вакурин) БС СДСО «Буревестник» биринчилигинин алкагында – алгачкы чыгуу, катышуучулар тарабынан 6Б кат. сл. маршрут катары бааланып жатат.
- Ленин чокусуна түндүк дубал аркылуу (Рябухин маршруту – СССРдин чемпионатындагы күмүш медаль) – Бошман-Усманов байланышы, маршруттун экинчи чыгуусу.
Бул чокуга чыгуунун идеясы 1976-жылы келип чыккан, ошондо команданын катышуучулары Караколдо Кыргыз спорт комитетинин базасында болушкан. Маршрутту деталдуу түрдө карап чыгып, чыгуунун тактикалык планын иштеп чыгышты 1978-жылы п. Люнгитке түшүп бара жатып, 30 июль 1978 ж. жана 12 август 1978 ж. тов. Бошман В. чогулуп, лагердин катышуучулары менен бирге чокуга чыгууну талкуулап чыгышкан.
Чыгуунун сүрөттөлүшү
16 август 1978 ж. Команда чокуга чыгууга чыгышты. Ала-Тоо а/л Каракол мөңгүсүнүн тили аркылуу өрдөштү (4 саат). Оң морена аркылуу басып, мөңгүнүн үстүнө чыгып, Слонёнок чокусуна карай багыт алып, мөңгү боюнча өрдөдүк. Штурмдук лагерди оң жээк моренада Металлург ашуусунун тушуна орноштук. Жалпы жүрүш – 7 саат.
17 август 1978 ж. Топ маршрутту иштетүүгө 4 саатта чыгышты. Түнөктөн Слонёнок – Каракол кыркасына перпендикуляр багытта, ашуунун оң жагында, мөз аймагын айланып өтүштү. Кырка тоонун кардуу жантаймаларына чейин 150–200 м жетпей калганда ТБ урчугунун алдына солго карай кескин бурулушту («жантаймадагы дем алуу»).
Маршруттун башталышы 250–270 м узундуктагы кар жок жантаймадан турат, ал эми жантайманын акырында 80° бергшрундга чейин бара-бара тиктиги көбөйөт (R0–R1 участогу). Чаңгы тебүү ботинкалары менен жүрүшөт. Урчуктун эки тарапынан учуп түшкөн таштардан улам эрте чыгыш керек. Бергшрунд (6 м, 95°, R1–R2 участогу) тепкичтер менен, жасалма таканчтардын жардамы менен өтүлөт. 140 м узундуктагы муздуу жантайма (60–70° тиктикте) таш ыргып түшүү коркунучу менен тез өтүүнү жана ишенимдүү илимдештирүүнү талап кылат (R2–R3 участогу). Урчуктун борбордук бөлүгүнө чыгып, начар көрүнгөн муз каптаган ички бурчка келишет. Муздаган ички бурч аркылуу (R3–R4 участогу, 75–80°, 70 м) жантайма текчеге, урчуктун чыгып турган жерине чыгышат.
Перилаларды илип, контрольдук турду сындырып, группа 13:00дө штурмдук лагерге түштү.
18 август 1978 ж. Маршрутка 4:00дө чыгышты.
R0–R4 участогундагы перилалар аркылуу жантайма текче менен чыгып турган жер аркылуу сол тараптагы кызыл түстүү дубалдын бөлүгүнө чыгышты (R4–R5 участогу, 25 м, 60°) кызыл бастиондун алдына. Бастиондун алдында карниз 0,5 м тепкичтердин жардамы менен өтүлөт, андан соң жарыкча аркылуу (R5–R6 участогу, 40 м, 85°), жарыкчадан өткөндөн кийин оңго карай 10 м 75° жантайма боюнча траверс жасап, аскалуу үч бурчтукка чыгышат (R6–R7 участогу, 30 м, 70°). 15–18 м узундуктагы жарыкча аркылуу түз эле өйдө карай чыгышат (R7–R8 участогу, 60 м, 75–80°). Бир киши үчөө болуп тура ала турган текче. Рюкзактарды өйдө тартып чыгышты. Текчеден сол тарапка бузулган таштуу, таш ыргып түшүү коркунучу бар жантайма аркылуу (R8–R9 участогу, 30 м, 65°) урчуктун кызыл түстүү дубалын түбүнө чыгышты. Дубалдын сол тарабындагы ички бурч аркылуу дубалдан өтүштү (R9–R10 участогу, 20 м, 85°). Өтө оор кыйынчылык менен жасалма таканчтарды түзүп чыгышты. Андан соң түз эле өйдө карай бузулган аскалар аркылуу (R10–R11 участогу, 20 м, 65°) жантайма текчеге чыгышты. Бошман-Вакурин байланышы аянтчыкты даярдап, түнөктү уюштурушту. Усманов-Кудашкин байланышы текчеден башталып, түз эле өйдө карай ортоңку кызыл түстүү аскага чейинки скалдарды (R11–R12 участогу, 40 м, 60°), алгачкы арканды иштетти. Текчеде чогулуп, палаткада отурма түнөк уюштурушту, себеби текче бир топ жантайыңкы болчу.
19 август 1978 ж. Маршрутка 8:00дө чыгышты.
Иштелип чыккан R11–R12 участогун өтүп, жогорку аскалуу үч бурчтукка чыгышты. Абдан тик үч бурчтуктун борбору аркылуу (R12–R13 участогу, 140 м, 75°) карнизге чейин (1,2 м, тепкичтер), андан соң муз каптаган, бир кыйла кенен ички бурч аркылуу (R13–R14 участогу, 90 м, 75–80°) өтүштү, ал үчүн бир нече жолу жасалма таканчтарды түзүштү. 18:30да түнөк уюштуруучу аянтчыкка келишти. Аянтчык чоңдугу канааттандырарлык жана толугу менен горизонталдуу болчу.
20 август 1978 ж. 8:15те иштей башташты. Түнөктөн 5 м оңго карай өйдө, муздуу кырга, дубал түбүнө 4 м (5 м, 85°, тепкичтер), андан соң аскалуу кыр – 30 м, 65° (R14–R15 участогу), ал муздуу жантаймага өтүп (R15–R16 участогу, 80 м, 65–70°), акыркы аскалуу бастиондун алдына чыгышты (R16–R17 участогу, 40 м, 85°). Бастиондун төмөнкү бөлүгү даана көрүнгөн текчелер аркылуу (30 м, 75°) жана түз эле өйдө карай жогорку бөлүгүндө терс бурчтуу ички бурч аркылуу өтүштү. Солго карай жарыкча аркылуу чыгышты. Бастион артындагы муздуу кыр (R17–R18 участогу, 100 м, 60–50°) чокунун негизги кыркасына карнизге чейин жеткирди. Карнизди оюп, Фестивальная чокусу – Слонёнок чокусу 5Б кат. сл. траверсинин маршрутуна чыгышты (R18–R19 участогу), анын боюнча чокуга чейин 300–400 м. Кыр өте тар, карниздери коркунучтуу. Тур чокунун кыркасынын оң жагындагы аскада. Металлург ашуусу аркылуу тескери багытта түшкөнү 4 саат 30 мүнөт кетти. Ошол эле күнү 20 август 1978 ж. группа байкоочуларды алып, Ала-Тоо а/л базалык лагерине түштү.
Комментарийлер
Комментарий калтыруу үчүн кириңиз