30

Паспорт

1. Класс — муз-кар

2. Терскей Ала-Тоо, Бантор капчыгайы

3. «Комсомолец Киргизии» гезиттин 20 жылдыгына арналган чоку батыш өркөчтүн түндүк дубалынын ортосу менен.

4. Сунушталат — 55 кат. тат., алгач өтүү.

5. Айырма: 750 м, узундугу — 965 м

   55 кат. тат. участогун узундугу — 825 м

   Маршруттун негизги бөлүгүнүн орточо тиктиги — 52° (3700–4450)

   Аскалуу бөлүгүнүн орточо тиктиги — 63° (3820–4030)

6. Кагылган илмектер:

   аскалуу	шлямбурдуу	бекитме	муздуу
   27	0	47	428
   4	0	0	0

7. Команданын жүрүү сааты: 15 ч жана күндөр — 1

8. Түнөө — түшүүдө

9. Жетекчи: Тумялис Владимир Витальевич МС

   Катышуучулар:

   • Кожемяко Николай Григорьевич КМС
   • Плотников Иван Александрович КМС
   • Сталковский Владимир Викторович КМС
   • Тененёв Валентин Алексеевич МС
   • Фойгт Александр Вадимович КМС

10. Машыктыруучу: Шевченко Николай Алексеевич МС

11. Маршрутка чыгыш: 12 август 1988 ж.

    Чоку: 12 август 1988 ж. Кайтуу: 13 август 1988 ж.

12. Уюм: Госкомспорт РСФСР

УИАА схемасы Масштаб 1:2000

РСФСР-I командасынын тактикалык аракеттери

«Комсомолец Киргизии» гезиттин 20 жылдыгына арналган чокуга батыш өркөчтүн түндүк дубалынын ортосу менен чыгууда, алгач өтүү, болжолдуу 55 кат. тат., кар-мөңгүлүү чокуларга чыгуу классында СССРдин альпинизм боюнча чемпионатынын алкагында жасалган.

1. Маршрутту тандоо

   Дубалдын жалпы көрүнүшү чемпионат башталганга чейин, аба ырайынын начар болгон мезгилден кийин жүргүзүлгөн. Абалы болжол менен калыстар бригадасындагы фотоматериалдарга туура келген. Калыстар белгилеген рейтинг бул дубалдагы маршрутту тандоону аныктады.

2. Снаряжение тандоо

   Маршруттун мүнөздөмөсүнө жараша, тийиштүү аскалуу жана муздуу маршрутко ылайыктуу снаряжение тандалган (маршруттук баракчага ылайык).

3. Участоктордун мүнөздөмөсү жана команданын тактикалык аракеттери

   Маршрут беш мүнөздүү участоктон турат. Команда маршрутка 12 август 1988 ж. саат 03:30да «Байтор» мөңгүнүн моренасындагы штурмдук лагерден чыкты. Маршруттун алдына жетиш 1 саатты алды.

   R0–R1 участогу. Кыймылды 04:30да Бергшрунддан баштады, эки муздоочунун жардамы менен 90° тиктеги 2 м бийиктиктеги татаал карлуу дубалдан өттү. Андан ары 45° чамасында муз тактасы, фонарик менен кыймылдоого мүмкүндүк берди. Кыймыл көзкарандаштык менен байланышкан топтор менен аткарылды:

   • Плотников – Тененёв
   • Кожемяко – Тумялис
   • Фойгт – Станковский

   УИАА арканы (20 м узундукта) кезектешип баштаган топ менен алмашкан. Муз илмектери аркылуу камсыздандыруу.

   R1–R2 участогу муздун астындагы ички бурчтардын жана тактайлардын сериясынан турган аскалуу бастиондун төмөнкү бөлүгү. Участокто жумушту баштоо 06:00да, анткени ушул убакта жарык кире баштайт.

   Биринчи болуп кош арканда Тененёв иштейт. Калган катышуучулар камсыздандыруу менен перила аркылуу жылат. Участокто акыркы болуп Станковский иштейт.

   R2–R3 участогу маршруттун тигирээк бөлүгү. Карлуу тактайдан башталып, аскалар менен муздун чек арасында бүтөт. Ички бурчтардын жана карниздердин сериясын камтыйт, муз менен капталган. Күндүн нуру тийгенде суу агат. Участокто биринчи иштейт Плотников. Кош арканда аскалуу илмектер жана бекитме элементтер аркылуу камсыздандыруу. Карниздөн өтүүдө Н.Т.О. колдонулат. Калган катышуучулар камсыздандыруу менен перила аркылуу жылат. Акыркы болуп Станковский иштейт. Участоктогу аскалардын татаалдыгы болжолдонгондон жогору болуп чыкты, ошондуктан алардын өтүшүнө пландалгандан 1 саат көп көңүл бөлүндү.

   R3–R4 участогу чокунун батыш өркөчүнө алып баруучу 50° чамасында муз тактасы. Жумушту баштоо 13:30да. Саат 14:00 чамасында группа муз тактасынан өтүү үчүн чогулду. Участокто жумуш көзкарандаштык байланышкан топтор менен бир деңгээлде кыска арканда (18 м узундукта) жетекчисин алмаштырып, жүргүзүлдү. Айс-фифи колдонуу менен кыймыл, муз илмектер аркылуу камсыздандыруу. Биринчи топ өркөчкө 17:20да чыкты.

   R4–R5 участогу. Чокунун батыш кыры II–III кат. тат. Бир убактагы кыймыл, көзкарандаш эмес топтор менен. Кырда камсыздандыруу рельефти колдонуу менен. Чокуга чыгуу 19:30да.

   Маршруттун бүт узундугунда группа кошкилерде болду.

   Чокудан чыгып чыгыш кыр аркылуу ашууга чейин түштү. Түнөө ашуунун алдындагы кар мульдасында уюштурулду. 13 август 1988 ж. Түнөө ордунан чыгыш саат 08:00да. Базалык лагерге кайтуу 11:30да.

4. Тамактануу

   Маршрутта адам башына бир күнгө 600 г эсебинде. Кечки жана эртең мененки тамак ысык, күндүзгү тамак ташыма рацион.

5. Радиобайланыш жана байкоо

   Маршрутта радиобайланыш пландалган убакта туруктуу болду. Ар бир саат сайын 06:00дан баштап байкоочулар тарабынан авариялык угуу жүргүзүлдү. 30×60 эселик көрүү трубасы аркылуу туруктуу байкоо жүргүзүлдү.

   Чокуга чыгуу учурундагы аба ырайы жакшы болду. Катышуучулардын травма алышы жана убактылуу токтотуулар болгон жок.

6. Коопсуздук чаралары

   Эрте чыгыш таш кулап түшүү коркунучу бар участоктон эрте, аба салкын кезде өтүү зарылдыгы менен шартталган. Аскалуу бастиондон өтүү күндүн биринчи жарымында пландалган жана ишке ашырылган, убакыттын экинчи жарымында бул участоктун таш кулап түшүү коркунучу жогору болгондуктан. Околь участоктор үчүн станциялардын орундары карниздердин коргоосунда тандалган. Станциялар стропирленген аскалуу илмектерде жана бекитме элементтерде уюштурулду. R2–R3 участогунда кыска арканда параллель кыймыл муз сыныктарынын төмөнкү катышуучуларга түшүү ыктымалдыгы эң төмөн болгондуктан шартталган.

   Маршруттун өтүшү пландалган жол менен четтөөлөрсүз ишке ашырылды. Маршруттун бардык участоктору тактикалык планга ылайык өтүлдү.

Команданын командири: Тумялис В.В. Команданын машыктыруучусу: Шевченко Н.А.